[00:00:00]Καλησπέρα, είμαι η Μαρία Βουρλιώτη, βρισκόμαστε στη Θεσσαλονίκη, είμαι ερευνήτρια στο Istorima και είμαι μαζί με τον Μάνθο Βαλσαμίδη. Καλησπέρα Μάνθο. 

Καλησπέρα Μαρία.

Θα ήθελα να μου πεις λίγα λόγια για τη ζωή σου, έτσι για να κάνουμε μια πρώτη γνωριμία.

Λοιπόν. Ξεκινώντας, ας πούμε, ως παιδί, θα το πάρουμε απ' την αρχή όλο. Ναι όπως θυμάμαι τον εαυτό μου από παιδί και από τις ιστορίες απ' τους γονείς μου, τι Απρίλιο γεννήθηκα, πρώτο καλοκαίρι, τριών μηνών κολυμπούσα στη θάλασσα. Οπότε με πήγανε για κάμπινγκ Σαμοθράκη, οπότε μ' ένα τέτοιο ξεκίνημα το οποίο δεν το θυμάμαι, νομίζω έχει καταγραφεί ότι δεν έπαιζε να κάνω κάτι άλλο. Γενικά, και από μικρός και όσο θυμάμαι τον εαυτό μου και πιο πριν από τις περιγραφές είναι ότι πάντα θα ήμουνα έξω στο βουνό, έξω στη φύση, είτε κάμπινγκ και οι γονείς μου ήτανε σ' αυτό το στυλ. Εντάξει τώρα, η μητέρα μου είναι γυμνάστρια, αυτό έπαιξε έναν ρόλο αλλά έναν μικρό ρόλο, πιστεύω περισσότερο ήταν το όλο το στυλ που είχαμε σαν οικογένεια. Ξεκίνησα κολύμπι όταν πήγαινα νηπιαγωγείο, έκανα, έκανα αρκετά θα 'λεγα. Και γύρω στο γυμνάσιο, μπήκα στο αγωνιστικό τμήμα και εκεί πέρα λέω: «Θα παρατήσω το κολύμπι», γιατί ξεκίνησα την πλέον προπόνηση, μέχρι τότε, ας πούμε, έκανα χαβαλέ, ξέρω 'γώ, όπως είναι στα παιδάκια που κάνουν κολύμπι, ξέρεις. Οπότε ήμουνα απ' τη μία, απ' τη μια στιγμή που ήμουνα στο παιδικό τμήμα και έκανα βόλτα και έπαιζα κατέληξα να κάνω σκληρή προπόνηση, γιατί μπήκα απ' τη μια μέρα στην άλλη. Και με το που ξεκίνησα τις σκληρές προπονήσεις πλέον στο αγωνιστικό τμήμα κατάλαβα ότι εκεί πέρα, ρε παιδί μου, λίγο βασικά, ξέρω 'γώ, γυρνούσα σπίτι κλαίγοντας, «Δεν θέλω να ξανακολυμπήσω» και τέτοια. Αλλά μετά έκανα ένα break -ένα μήνα, δύο, δεν ξέρω πόσο- και μετά λέω: «Εντάξει, αυτό θέλω να κάνω, θέλω να πάω να γίνω κολυμβητής». Δεν ξέρω σαν να γύρισε μια βίδα και εκεί που έπαιζα στις αλάνες βαρέθηκα, λέω: «Δεν θέλω να παίζω άλλο εδώ πέρα, εντάξει, καλό και αυτό». Και οπότε ξεκίνησα τότε στο γυμνάσιο εντατικά πολύ κολύμπι και πλέον αγωνιστικά και κατεβαίναμε και στα πανελλήνια. Είχα καλούς χρόνους για την ηλικία μου τότε. Τελικά έκλεισε το κολυμβητήριο στην Ξάνθη, οπότε το concept κολύμπι δεν ευόδωσε και πάρα πολύ για μένα, γιατί κάναμε και κάποια περίοδο προπονήσεις στην Καβάλα, στην Κομοτηνή, ήμασταν στον κύκλο, αλλά δεν γινόταν αυτό. Δεν γινόταν να κάνω προπονήσεις όπως ήθελα και δεν μπορούσαν και οι γονείς μου να με σέρνουν από δω από κει, να με πηγαίνουν με το αμάξι. Εντάξει, ωραία είναι, αλλά εντάξει είναι και αυτοί άνθρωποι. Και τελικά κατέληξα να κάνω στίβο, να πηγαίνω στην ομάδα του στίβου στην Ξάνθη, να βαριέμαι κατευθείαν, να λέω εδώ πέρα..., δηλαδή είχα συνηθίσει απ' τις προπονήσεις της κολύμβησης, όπου ήτανε πολύ σκληρές, δηλαδή κάναμε αρκετή προπόνηση. Θυμάμαι γυρνούσα σπίτι, έτρωγα κάτι τοστ τεράστια, και ναι, ας πούμε, παίζει να ήταν και ένας απ' τους λόγους που μ' άρεσε τόσο πολύ ο αθλητισμός, ότι γενικά πάντα ήμουν λεπτός, αλλά έτρωγα πιο πολύ απ' όλους. Δηλαδή μπορεί να είναι ο εθισμός μου στο φαγητό, αυτό που με έκανε να συνεχίσω να κάνω αθλητισμό και "πρωταθλητισμό", σε εισαγωγικά. Ναι, οπότε γυρνώντας από τον στίβο δεν ένιωθα ούτε κουρασμένος ούτε τίποτα, οπότε παράλληλα με τον στίβο έκανα και αναρρίχηση. Και παράλληλα με την αναρρίχηση και τον στίβο τότε που ξεκινούσα στο γυμνάσιο έτρεχα και στο βουνό. Κατέληξα τελικά να κάνω στιπλ, να φεύγω απ' την ομάδα του στίβου λίγο μισομαλωμένος με τον coach: «Coach, δεν με κάνεις προπόνηση, φεύγω». Και τελικά, ας πούμε, στο λύκειο κατέβηκα στους σχολικούς αγώνες, off the record ας πούμε, αυτό μπορούμε να το πούμε ότι εν τέλει -και σαν προβληματισμός- ότι στην Ξάνθη τουλάχιστον, και χωρίς να θέλω να πω για κανέναν τίποτα, ότι ενώ έβλεπαν ένα παιδί ο οποίος ήθελε να κάνει προπόνηση φουλ, δεν είχα τη στήριξη που θα 'πρεπε. Εν τέλει, ας πούμε, και όταν πήγα στους σχολικούς και τελικά ήμουν ο καλύτερος τότε στο χωριό μου μεν, στην Ξάνθη, οκέι, δεν ήμουν το ταλέντο στο τρέξιμο.  Τότε, ας πούμε, είπε ο προπονητής: «Α, πολύ ωραία. Μήπως θα 'θελες να κάνουμε προπονήσεις μαζί;» και τότε ήμουν εγώ σε φάση: «Οκέι, δεν θέλω τώρα, τώρα δεν θέλω, δεν είναι αυτό που κάνω», και τότε είχα ήδη ξεκινήσει να κάνω πιο δυνατά αναρρίχηση, δηλαδή είχα ξεκινήσει, είχα κάνει, είχα πάρει και ένα πανελλήνιο πρωτάθλημα και ας πούμε, σαν δεύτερο χόμπι έτρεχα κιόλας και για μένα, ας πούμε, με λιγότερο κόπο είχα καταφέρει τότε να περάσω στους σχολικούς δεύτερη φάση και τέτοια που είχε στιπλ και ανωμάλου δρόμου. Είχα πάει σε όλα, είχα πάει και κάτω στην Αθήνα, καλή φάση. Ναι, οπότε βλέπω, ας πούμε, αυτό που έβλεπα ήταν ότι ναι μεν έχει ένα παιδί το οποίο έχει διάθεση σε μερικά αθλήματα, μπορεί να..., κολύμπι, δεν ξέρω, υπάρχουν προπονητές που θα σε βοηθήσουνε, υπάρχουν και, και σημεία όπου δεν θα έχει, δεν είχα τη βοήθεια που θα ήθελα εγώ σαν αθλητής. Οπότε αυτοσχεδίασα πάρα πολύ. Οπότε μετά την αναρρίχησή ήτανε το εντελώς άκρο δεν υπήρχε προπονητής, στην Ξάνθη δεν υπήρχε κανένας που να..., και ακόμα στην Ελλάδα οι προπονητές αναρρίχησης είναι λίγο είδος προς εξαφάνιση, γιατί ή θα πρέπει να έχεις σαν πιστοποίηση από την..., ως προπονητής αναρρίχησης θα πρέπει να 'χεις..., θα πρέπει να 'χεις τελειώσει τα ΤΕΦΑΑ και να 'χεις τέσσερα χρόνια αθλητής αναρρίχησης, ένα κριτήριο λίγο..., δεν ξέρω εσένα πώς σου φαίνεται, αλλά είναι λίγο δύσκολο να βρεις κάποιον που 'χει τελειώσει και ΤΕΦΑΑ και να έχει κάνει και αγώνες αναρρίχησης ένα συγκεκριμένο διάστημα. Οπότε και δεν υπάρχει τόσο πολλοί προπονητές και δεν υπάρχει και πολλή εξειδίκευση, είναι λίγο παραμελημένο το άθλημα της αναρρίχησης. Οπότε σ' αυτό το πλαίσιο εγώ ξεκίνησα να κάνω αναρρίχηση, αναρρίχηση δηλαδή απλά πήγαινα και ήταν παιδική χαρά. Τι κάνει, ας πούμε, ένα παιδί που..., σίγουρα θα 'χεις δει κι εσύ, σε παιδότοπους, ξέρω 'γώ, πίστες αναρρίχησης. Αποκλείεται, ναι, έχεις δει. Ναι, εγώ ήταν σαν να έμπαινα σ' έναν παιδότοπο, απλά λίγο μεγαλύτερο, στρώματα κάτω, πίστες ξέρω 'γώ, με άνισες στέγες, ξέρω 'γώ, ανάποδες, τέτοια, πιασίματα. Απλά πήγαινα, χωρίς προπονητή, χωρίς τίποτα. Είχα παρέα, δηλαδή υπήρχαν αναρριχητές που τότε ξεκινούσαν και τότε έφτιαχναν και την πίστα και πολύ καλούς αθλητές είχε τότε η Ξάνθη, δηλαδή υπήρχε το background το αθλητικό, δεν υπήρχε κάποιος που να πει: «Ωραία, αυτό είναι το σωστό». Υπήρχε ο πειραματισμός. Παρόλ' αυτά, εμένα νομίζω αυτό με βοήθησε στο να μάθω να είμαι πιο δημιουργικός σ' αυτό που κάνω, στην αναρρίχηση, σ' όλα τα υπόλοιπα όχι. Ναι, οπότε έτσι κατέληξα να κάνω προπονήσεις σχεδόν μόνος μου. Πέρασα και κάποια καλοκαίρια όταν ήταν να πάμε στους πρώτους αγώνες στο εξωτερικό τότε ήτανε Junior Championship, Junior World Championship. Η πρώτη εμπειρία με τους αγώνες ήταν αυτή, όπου είχα δώσει όλο το καλοκαίρι λέω: «Ωραία τώρα, θα πάμε στο World Championship», είχα αφήσει δεν είχα πάει διακοπές, είχα πάει μια εβδομάδα, ξέρω 'γώ. Φαντάσου τι ήμουνα πρώτη, δευτέρα λυκείου, δεν θυμάμαι ακριβώς. Θα 'πρεπε να τα θυμάσαι, πες, αυτά. Ναι, δεν έχει σημασία νομίζω πρώτη λυκείου, πρώτη προς δευτέρα, το καλοκαίρι πρώτης δευτέρας λυκείου, όπου ενώ είχα κάνει τόσες θυσίες προς τον εαυτό μου, εγώ θεωρούσα ότι είχα κάνει. Δηλαδή ενώ πήγαινα δυο μήνες διακοπές με τους γονείς μου στη Σαμοθράκη για να κάνω κάμπινγκ, τελικά κατέληξα να πάω μια εβδομάδα, να γυρίσω στην Ξάνθη, να μένω μόνος μου, να μαγειρεύω, να κάνω αυτά όλα τα..., που ένα παιδί πρώτης λυκείου θεωρεί ξέρω 'γώ: «Είμαι -ξέρω 'γώ- υπεύθυνος τώρα». Έκανα όλες αυτές τις θυσίες, πήγαινα και σκαρφάλωνα σε μια πίστα σ' ένα υπόγειο, υπόγειο, εντάξει έναν κλειστό χώρο χωρίς παράθυρα ευτυχώς με κλιματισμό, εντάξει, καλοκαίρι. Ναι, να έχω φάει όλες μου τις μέρες εκεί πέρα, μετά να κάνουμε προπόνηση με την Εθνική μ' έναν προπονητή, φουλ μάς βοήθησε εκείνη την περίοδο, τον Ιβάν. Ναι, πάλι σ' ένα υπόγειο, γιατί οι εγκαταστάσεις, ας πούμε, στην αναρρίχηση είναι αυτό, είναι λίγο custom-made, δεν είναι ότι είναι... Θα το χαρακτήριζα σοβιετικού τύπου, δηλαδή λίγο..., μας ενδιαφέρει το πρακτικό κομμάτι, δεν υπάρχει αισθητική, δεν υπάρχει: «Ωραία, αράζουμε εδώ πέρα σ' ένα σαλέ και... Είναι λίγο gloomy οι εγκαταστάσεις. Οπότε έκανα φουλ προετοιμασία, φουλ προπόνηση, ήμουνα και σε καλή φόρμα, πήγαμε στο εξωτερικό. Δεν είχα τα καλύτερα αποτελέσματα, οκέι. Και με βάση τα δεδομένα, σίγουρα δεν θα 'χα και τα καλύτερα αποτελέσματα, δηλαδή ήμασταν προς το τέλος, οκέι. Περάσαμε 20 άτομα, στους 100, 80 εκεί, κάπου εκεί ήμασταν. Εμένα μ' άρεσε αυτό σαν εμπειρία, το ότι προετοιμάζομαι για να κάνω έναν μεγάλο αγώνα, να μπω σ' έναν μεγάλο στόχο. Τότε με τα παιδιά που προπονούμασταν,  μερικοί είπαν: «Εντάξει, εγώ δεν μπορώ να το κάνω αυτό, δεν μπορώ να χάνω όλο μου το καλοκαίρι για να κάνω έναν στόχο, τον οποίο εν τέλει θα βγω "τελευταίος"», μέσα σε εισαγωγικά τελευταίος οκέι, τελευταίος... Ναι, εμένα μ' άρεσε, όμως, πάρα πολύ αυτό, το ότι «Ωραία, τώρα έχω αυτό, πρέπει να το κάνω». Δηλαδή δεν το θεωρούσα τόσο σαν θυσία, μ' άρεσε να είμαι, να κάνω προπονήσεις και όλο το στήσιμο αυτό, το πώς θα προετοιμαστώ για έναν αγώνα για να δω έναν αντίπαλο, ο οποίος ξέρω ότι θα 'ναι καλύτερος από μένα. Και βέβαια, να διαγωνιστώ σ' ένα αντικείμενο το οποίο με βάση τα ελληνικά δεδομένα είναι πολύ διαφορετικό, σαν να προπονούμαι τρέχοντας στο βουνό για να τρέξω τελικά 100 μέτρα στίβο, είναι μια παρομοίωση. Εμείς έχουμε μόνο χώμα, αυτοί έχουνε και ταρτάν. 

[00:10:00]Οκέι. Πώς ξεκίνησε η ιδέα της αναρρίχησης, ενώ δεν υπήρχε στην Ελλάδα τόσο πολύ;

Ναι, δεν ξεκίνησε σαν ιδέα, απλά τότε στον Ορειβατικό Σύλλογο της Ξάνθης τότε φτιαχνόταν μια πίστα αναρρίχησης στην Ξάνθη. Δηλαδή εγώ όταν ξεκίνησα, ήτανε, ας πούμε, στα μπετά η πίστα, έμπαιναν καινούριες λαβές, ήτανε και μια παρέα από παιδιά, φοιτητές τότε, είχαν έρθει και από άλλες πόλεις, είχαν μαζευτεί και είχε ξεκινήσει. Και είχαν ξεκινήσει και τις διαδρομές στον Νέστο, στον Νέστο στην Ξάνθη είναι κάποια αναρριχητικά πεδία και στην Καβάλα, και είχε όντως πολύ καλούς αναρριχητές και ίσως τους καλύτερους αναρριχητές της Ελλάδας εκείνη την περίοδο. Οπότε εγώ επειδή ήμουν με τον Ορειβατικό, είχα κάποιους γνωστούς, όποτε είχα πάει σε κάποια περπατήματα, μου λένε: «Να, έχουμε και αυτήν την πίστα αναρρίχησης», λέω: «Θα πάω». Τι λέω; Εντάξει, μου λέει η μάνα μου: «Θα πας», εντάξει, γυμνάσιο είμαι, τι λέω. Οκέι, αλλά μ' άρεσε, πήγα και μ' άρεσε. Και τη δεύτερη φορά είπα εγώ τη μάνα μου: «Μάνα, θα πάω εγώ». 

Οκέι. Οι γονείς σου σε στήριξαν σε όλο αυτό στην αρχή σαν άθλημα; 

Οι γονείς μου συνεχίζουν να με στηρίζουν σαν άθλημα, ναι, γιατί δεν έχει, δηλαδή ναι μεν έχουμε κάποιους χορηγούς -εγώ τουλάχιστον- δεν βγαίνουν, δηλαδή και τα έξοδα ενός αναρριχητή είναι πολλά. Και ο εξοπλισμός και το θετικό-αρνητικό είναι το ότι πρέπει να ταξιδεύεις συνέχεια, γιατί εντάξει, τώρα άμα το συσχετίσουμε με κάτι πιο γνωστό στον κόσμο, είναι σαν ένα μαχητικό άθλημα η αναρρίχηση, για να γίνεις -ή τένις, ας πούμε, πιο απλό- μπορείς να κάνεις προπόνηση μόνο άμα έχεις τον αντίπαλο. Δηλαδή πρέπει να έχω έναν καλό αντίπαλο, δεν μπορώ απλά να παίζω στη γειτονιά μου τένις, απλά θα γίνω ο καλύτερος της γειτονιάς μου. Πρέπει μετά να πάω να βρω κάποιον καλύτερο τενίστα, ώστε να παίξω μαζί του για να γίνω καλύτερος. Το ίδιο ισχύει και για την αναρρίχηση. Στη γειτονιά μου εγώ στην Ξάνθη τα 'χω κάνει όλα. Οκέι, δεν μπορώ να γίνω καλύτερος, εντάξει, μπορείς να γίνεις πιο δυνατός σίγουρα, αλλά αυτό που μας ενδιαφέρει στην αναρρίχηση είναι η τεχνική και είναι και... Είναι η τεχνική και είναι και η λογική, η κινησιολογία. Γενικά, είναι ένα παιχνίδι του μυαλού θα μπορούσε να πει κάποιος, είναι ένα σκάκι, πώς θα μπορέσεις να βρεις τον πιο σωστό τρόπο. Υπάρχει και ένα quote αντίστοιχο αναρριχητικό -τώρα μπορεί κάπου να το χάνω στη μετάφραση- «Η αναρρίχηση -λέει- είναι το πιο ηλίθιο άθλημα, γιατί ψάχνεις να βρεις την πιο δύσκολη πλάγια για να την ανέβεις με τον πιο εύκολο τρόπο». Οπότε είναι αυτό, δηλαδή είναι ένα παζλ, πώς θα λήξει, πώς θα λήξει αυτό το παζλ. Και λέγεται κιόλας boulder problem, climbing problem. Oπότε πάνω σ' αυτό το μοτίβο κιόλας κινείται.

Oκέι. Θέλω λίγο να μου περιγράψεις τις εγκαταστάσεις στην Ξάνθη που είπες ότι τότε γινόντουσαν και μίλησες για υπόγεια, ενώ εμείς βλέπουμε στο ίντερνετ κάτι πολύ fancy indoor εγκαταστάσεις.

Ναι, γενικά ας πούμε, αυτό, πριν τις εγκαταστάσεις θέλω να σου πω τι είναι το άθλημα κιόλας για να 'χει κι ένα νόημα νομίζω, για να μιλήσουμε για εγκαταστάσεις. Το πήρα μόνος μου αυτό, θα σου πω μόνος μου. Λοιπόν, ας πούμε, η αναρρίχηση, το modern style climbing και το μοτίβο, το μοτίβο, ας πούμε, το set-up που χρησιμοποιήθηκε τους Ολυμπιακούς φέτος -το '21, τέλος πάντων, φέτος- ήτανε... Είναι τρία αθλήματα, στο Παρίσι θα χρησιμοποιηθεί ένα άλλο set-up με δύο αθλήματα και ένα ξεχωριστό. Τέλος πάντων, νομίζω είναι λεπτομέρεια αυτό. Ήταν τρία αθλήματα στους Ολυμπιακούς, όπου το ένα είναι το speed, speed climbing, όπου είναι μια πίστα 15 μέτρα, έχει μια κλίση 10° και είναι πολύ στάνταρ. Είναι δύο λαβές, τα πιασίματα είναι δύο και υπάρχει μια συγκεκριμένη αλληλουχία πιασιμάτων. Θα μπορούσε κάποιος να το σκεφτεί σαν τα 100 μέτρα τρέξιμο και οι χρόνοι εντάξει, είναι πιο λίγο. Πλέον ας πούμε το ρεκόρ είναι νομίζω 5 δευτερόλεπτα, τα 15 μέτρα speed climbing για τους άντρες. Οπότε είναι πιο γρήγορο και απ' τα 100 μέτρα, είναι ένα πολύ..., είναι εντυπωσιακό πολύ σαν άθλημα. Παρόλ' αυτά η αναρριχητική κοινότητα δεν το θεωρεί αναρρίχηση, γιατί οκέι, είναι αναρρίχηση, σκαρφαλώνω, αλλά δεν έχει το βασικό κομμάτι της αναρρίχησης που είναι το μυαλό. Δηλαδή εντάξει, πάω στο σπίτι, το κάνω 100.000, 1.000.000 φορές και γίνομαι πιο δυνατός. Δεν γίνομαι όμως πιο τεχνικός, πιο έξυπνος αναρριχητής. Μετά είναι το lead climbing, το οποίο ήταν και το πρώτο στοιχείο αναρρίχησης, και τα πρώτα παγκόσμια πρωταθλήματα είχαν γίνει στο lead climbing. Τώρα ημερομηνίες δεν θυμάμαι ακριβώς, 1980 θα 'λεγα, κάπου εκεί όμως, κάπου εκεί ξεκίνησε η αναρρίχηση τότε, Αγγλία ήτανε. Οπότε το lead climbing είναι το βασικό discipline, το βασικό αγώνισμα που χρησιμοποιούσαν, που δημιουργήθηκε η αναρρίχηση. Όπου είναι μία πίστα, η κλασική που βλέπουμε στο ίντερνετ, η εντυπωσιακή, που λες κι εσύ. Ναι, και το ανάπτυγμα της διαδρομής είναι γύρω στα 25 μέτρα, με μια αλληλουχία κινήσεων 30 με 40 κινήσεις, 40 κινήσεις και εντάξει, εκεί η κλίση παίζει. Δηλαδή μπορεί να έχει κομμάτια που ξεκινάνε με 10°, μετά να έχει 20, 30, 40 μετά ξανά να πέφτει η κλίση. Έχει ένα σαν προσομοίωση ενός βράχου στην ουσία είναι αυτό που θέλω να γίνει, όπου εκεί πέρα έχεις μία προσπάθεια να κάνεις, άπαξ και πέσεις, κρέμεσαι στο σχοινί -ανεβαίνεις με σχοινί, πολύ βασικό- και άπαξ και πέσεις μέχρι το σημείο που έχεις φτάσει παίρνεις μια βαθμολογία. Τώρα η βαθμολόγηση είναι λίγο σύνθετη, αλλά -σύνθετη;- απλά το βασικότερο κριτήριο είναι το πόσο ψηλά θα πας. Απλά έχει διαφορά, τα πρώτα πέντε πιασίματα παίρνουν άλλη βαθμολογία, τα δεύτερα μια άλλη βαθμολογία, δεν μας ενδιαφέρει τώρα στην παρούσα κατάσταση. Όσο πιο ψηλά πας, τόσο πιο μεγάλο..., τόσο πιο πολλούς πόντους παίρνεις. Νικάει αυτός που φτάνει πάνω προφανώς. Και τέλος, είναι το boulder, το οποίο δημιουργήθηκε ως συμπληρωματικό για την προπόνηση σε lead climbing. Δηλαδή θέλαμε..., πρώτα η αναρρίχηση γινόταν στα βράχια, δεν ήταν σε πίστες. Τώρα μπορεί να χάνω και τις ημερομηνίες εντελώς, γιατί σκεφτόμουν ότι μπορεί να είναι πιο πριν, δηλαδή τα πρώτα πρωταθλήματα σε πίστα μπορεί να 'ταν τότε που έλεγα. Τέλος πάντων. Ναι, οι πρώτοι αγώνες γινόταν σε βράχια, όποτε τώρα για να σκαρφαλώσεις σ' έναν βράχο είναι και επικίνδυνο θέλοντας και μη. Το να είσαι στα 30 μέτρα και με τον εξοπλισμό, τον τότε εξοπλισμό, ήταν λίγο επικίνδυνο, γιατί χρησιμοποιούνταν σφήνες, καρφιά, κόμποι, κόμπους τους οποίους τούς σφηνώναν σε τρύπες, ήταν λίγο επικίνδυνο. Οπότε για να κάνουν προπόνηση, αποφάσισαν να μην σκαρφαλώνουν στα 30 μέτρα, αλλά να σκαρφαλώνουν σε βράχια μικρότερα, ξέρω 'γώ 5 μέτρα, με στρώματα από κάτω, πλέον. Τότε πολλοί αναρριχητές, είχε ξεκινήσει πολύ διαδεδομένα στο Φονταινεμπλώ της -τώρα θα πω χαζομάρα- στο Φονταινεμπλώ της Ισπανίας. Αλλά άσ' το, στο Φονταινεμπλώ. Όπου εκεί πέρα είχε βράχια, όπου κάτω είχε άμμο, οπότε δεν χρειαζότανε στρώμα, ήταν ασφαλές, και οι αναρριχητές που κάναν προπόνηση σ' αυτά τα βράχια κοντού ύψους, εύκολο, safe κάτω ξέρω 'γώ, safe environment, ασφαλές, ώστε να μπορείς να πηδάς, να κάνεις μεγάλες κινήσεις, να πέφτεις, να ξαναδοκιμάζεις, απέκτησαν ένα πολύ μεγάλο advantage σε σχέση με τους άλλους αθλητές. Οπότε μπήκε και αυτό στην προπόνηση όλων των αθλητών, τυποποιήθηκε και ακόμα περισσότερο με κάποια system board. Σαν ιστορικό στοιχείο, ένας αναρριχητής που 'χει κάνει την πρώτη πιο δύσκολη διαδρομή, την πρώτη 9Α διαδρομή, ο Güllich, ήτανε ΤΕΦΑΑτζής αυτός, θα μπορούσε να γίνει και προπονητής. Είχε κάνει ένα προπονητικό εργαλείο, το οποίο χρησιμοποιείτε και τώρα φουλ, δηλαδή  είναι το πιο διαδεδομένο εργαλείο προπονητικά, το campus board, το οποίο είναι πηχάκια ξύλινα, σε μια κλίση 10 με 15 μοίρες, όπου δεν χρησιμοποιείς τα πόδια και απλά κάνεις κινήσεις πάνω σ' αυτά τα πηχάκια, οπότε μπορείς να αποκτήσεις πολύ μεγάλη δύναμη και στα δάχτυλα και στην κίνηση της αναρρίχησης. Αλλά είναι πλέον..., τότε ξεκίνησαν και τα πρώτα εξειδικευμένα προπονητικά εργαλεία. Ναι, και εν τέλει όλο αυτό πέρασε στο bouldering, που το modern style bouldering είναι εντελώς διαφορετικό πλέον. Βασίζεται, μοιάζει πιο πολύ με παρκούρ θα το 'λεγε κανείς, σε 6 μέτρα πίστα είναι, γίνονται οι αγώνες μέχρι 6 μέτρα ύψος και έχει πολύ μεγάλες κατασκευές, όπου σχεδόν καμία δεν πιάνει και... Δηλαδή δεν μπορείς να κρεμαστείς απ' τη μία, αλλά πρέπει να στήσεις το σώμα σου αντίστοιχα, ώστε να κάνεις μια αλληλουχία κινήσεων και να φτάσεις στην κορυφή. Μπορεί να χρειάζεται να πηδήξεις, να τρέξεις πάνω στον τοίχο, οτιδήποτε, οτιδήποτε φανταστεί ο χαράκτης, ο καλλιτέχνης που 'χει φτιάξει αυτήν την αλληλουχία κινήσεων, ώστε να σε κάνει να δυσκολευτείς. Μπορεί να μην είναι τόσο δύσκολο σωματικά, δηλαδή υπάρχουν πολλά προβλήματα, τα οποία δεν είναι τόσο δύσκολα σωματικά, αλλά είναι πολύ δύσκολα στο να το φανταστείς. Δηλαδή φτάνεις στον αγώνα και λες, γιατί ο αγώνας γίνεται -μ' αυτά και μ' εκείνα το 'χασα- ο αγώνας γίνεται, έχεις πέντε λεπτά, είσαι στην απομόνωση, δεν [00:20:00]μπορείς δηλαδή να δεις τους άλλους αθλητές να σκαρφαλώνουν. Και βγαίνεις 5 λεπτά, κοιτάς τα προβλήματα, το πρόβλημα αυτό και πρέπει να το εκτελέσεις. Όσο λιγότερες προσπάθειες κάνεις για να το ολοκληρώσεις, δηλαδή μπορείς να σκαρφαλώσεις και να πέσεις κάτω στο στρώμα και να ξαναμπείς, τόσο καλύτερη θέση έχεις. Έτσι γίνεται η βαθμολόγηση. Οπότε βγαίνεις και πρέπει μέσα σε 5 λεπτά να λύσεις αυτόν τον γρίφο, το οποίο είναι, πέρα απ' το ότι είναι σωματικά δύσκολος, είναι και..., πρέπει να το σκεφτείς πώς θα το κάνεις. Αυτό είναι το τρίτο κομμάτι του αθλήματος. Και γυρνώντας πίσω τώρα στις εγκαταστάσεις, στην Ελλάδα έχουμε πολύ καλά βράχια, έχουμε την Κάλυμνο, έχουμε και το Λεωνίδιο. Δηλαδή θα μπορούσε κάποιος να μας πει και τη "Μέκκα" της αναρρίχησης στα βράχια. Πάντα γελώντας λίγο, αλλά έχουμε όντως πολύ καλά βράχια και οι αναρριχητές στην Ελλάδα έχουνε κάνει πολύ καλή δουλειά στο να τα αναδείξουν δηλαδή και στο να φτιάξει μια αναρριχητική διαδρομή, το οποίο θέλει κόπο, δηλαδή το να βάλεις ασφάλειες, θέλει κόπο. Και γενικά, αυτό έχει λίγο στην Ελλάδα, ναι μεν γκρινιάζουμε ότι δεν έχουμε εγκαταστάσεις, αλλά όντως οι αναρριχητές και από εθελοντικά εντελώς -και μερικές φορές και με δικά τους έξοδα- έχουν φτιάξει όλη την Ελλάδα, σχεδόν σε όλη την Ελλάδα θα μπορείς να πας κάπου να σκαρφαλώσεις σ' έναν βράχο. Που δόξα τω Θεώ έχουμε βράχους και δόξα τω Θεώ και στα Μετέωρα, που λέγοντας Θεός, τα Μετέωρα είναι από τα καλύτερα αναρριχητικά πεδία. Bέβαια, τα περισσότερα τα άνοιξαν Γερμανοί, αλλά μέσα στην παρένθεση, ναι. Εν τέλει όμως, από εγκαταστάσεις τεχνητής αναρρίχησης, πλαστικό, που τα λέμε εμείς οι αναρριχητές, ναι, εκεί πέρα έχουμε μεγάλες ελλείψεις, γιατί πλέον υπάρχει και κόστος. Δηλαδή τα βράχια, οκέι, υπάρχουνε, απλά πρέπει να κάνεις δουλειά γι' αυτό. Πρέπει να καθαρίζεις, να βάλεις, θέλει κυρίως δουλειά, όχι τόσο μεγάλο κόστος, αλλά οι εγκαταστάσεις έχει, είναι το πρόβλημα ότι έχει μεγάλο κόστος. Και στην Ελλάδα, δυστυχώς, δεν έχουμε ούτε τις ιδιωτικές πρωτοβουλίες που να κάνουν μια τέτοια επένδυση, γιατί ίσως δεν είναι και τόσο συμφέρον, δεν υπάρχουν τόσα πολλά άτομα στην Ελλάδα που να σκαρφαλώνουνε σε σχέση, ας πούμε, αν δούμε τη Σλοβενία, όπου σκαρφαλώνει το 80% του πληθυσμού. Στην Ελλάδα μπορεί κάποιος να ακούει αυτό το ηχητικό και να λέει: «Εντάξει, τι είναι η αναρρίχηση; Δεν ήξερα καν ότι είναι ολυμπιακό άθλημα». Και εντάξει, ναι, οπότε η κουλτούρα της Ελλάδας, παρότι έχουμε βράχια, βασιζόμαστε πιο πολύ στην ακτογραμμή μας. Παρένθεση. Ναι, οπότε δεν υπάρχουν εγκαταστάσεις, οι περισσότερες είναι από συλλόγους ορειβατικούς, αναρριχητικούς συλλόγους, είναι οι πίστες. Και γυρνώντας πίσω στην Ξάνθη πλέον, όταν φτιαχνότανε, ήτανε χειροποίητη εντελώς, εσείς και σαν πολιτικός μηχανικός θα τα ξέρετε. Ναι, στην ουσία με ξύλα που αποφάσισαν ότι αυτές θα 'ναι κάποιες κλίσεις, εντελώς τυχαία -τυχαία;- είχαν κάποιο σκεπτικό, αλλά είχαν το σκεπτικό της αναπαράστασης του βράχου. Πάρα πολύ σωστό για εκείνη την εποχή και έκανε πάρα πολύ καλή δουλειά, αλλά πλέον η αναρρίχηση βράχου με την αναρρίχηση πίστας έχει πολύ μεγάλη διαφορά. Οπότε αν κάποιος δει στο Youtube, sports climbing να πατήσει, να αναζητήσει κάποια βίντεο και δει και μετά rock climbing θα πει: «Εντάξει, όντως οκέι, το μόνο κοινό στοιχείο είναι το ότι πηγαίνεις προς τα πάνω και σκαρφαλώνεις κάτι». Αλλιώς δεν μοιάζουν. Δηλαδή τα πιασίματα είναι πολύ διαφορετικά. Πλέον τα πιασίματα των αγώνων είναι μεγαλύτερα και βασίζονται πιο πολύ στο body tension και δεν μπορείς κάτι να κρεμαστείς σίγουρα. Τέλος πάντων, και μετά μπαίνουμε σε πιο τεχνικές πληροφορίες, αλλά σαν γενικές γραμμές το πρόβλημα είναι ότι δεν έχουμε το modern style climbing, αλλά έχουμε πολύ καλές εγκαταστάσεις για rock climbing. Που όταν φτιάχνονταν, ήταν αυτός ο σκοπός τους. Απλά πλέον δεν εξυπηρετούνε τον δικό μας σκοπό. 

Οκέι. Εσύ οπότε ασχολείσαι με όλα αυτά τα είδη που μόλις συζητήσαμε; 

Εγώ ασχολούμαι... Τώρα προσπαθώ να ασχοληθώ -προσπαθώ, επειδή το λέμε μετά τις εγκαταστάσεις- αλλά προσπαθώ να..., ασχολούμαι με το sport climbing, competitive climbing ξέρω 'γώ, να πηγαίνω στους αγώνες αναρρίχησης, τέλος πάντων. Προσπαθώ να γίνω ανταγωνιστικός, δυστυχώς ή ευτυχώς έχω κάποια δουλειά ακόμα. Τώρα ο επόμενος στόχος μου είναι να πάω στο παγκόσμιο πρωτάθλημα στο Ίνσμπρουκ, όπου θα 'ναι με το set-up speed, boulder, lead και βγαίνει  αυτό μια βαθμολογία, σαν τους Ολυμπιακούς Αγώνες, απλά παγκόσμιο πρωτάθλημα. Ελπίζω να τα πάω καλά. Παράλληλα, την ίδια περίοδο είναι και ένα World University Championship, φοιτητικό πρωτάθλημα που θα κατέβουμε με το πανεπιστήμιο, όπου εκεί πέρα πιστεύω να τα πάω όντως πολύ καλά. Έχω αρκετά μεγάλες βλέψεις γι' αυτόν τον αγώνα, γιατί το επίπεδο είναι λίγο χαμηλότερο, εντάξει προφανώς. Αλλά απ' την άλλη, κι εγώ είμαι φοιτητής, οπότε θα εκμεταλλευτώ αυτό το στοιχείο. Και μετά έχουμε κι άλλους αγώνες, τέλος πάντων, και πάλι παγκόσμια πρωταθλήματα και ευρωπαϊκά πρωταθλήματα. Είχα πάρει μέρος και σε βαλκανικά πρωταθλήματα, έχω πάρει και ένα βαλκανικό πρωτάθλημα, αλλά αυτά είναι μόνο youth. Δηλαδή στην αναρρίχηση τα βαλκανικά πρωταθλήματα τελειώνουνε στην κατηγορία των εφήβων. Δεν υπάρχουνε πλέον για άντρες, ας πούμε, δεν γίνονται. Ναι, αυτό. Και γενικά, παρόλ' αυτά, ας πούμε, ακόμη και στα Βαλκάνια, δυστυχώς είμαστε απ' τις χώρες οι οποίες δεν έχουνε και τη μεγαλύτερη εξέλιξη. Ακόμα, όχι ακόμα. Η Βουλγαρία, ας πούμε, έχει παγκόσμια πρωταθλήτρια και είχε και youth champions και άντρες και γυναίκες φουλ. Και έχουνε και την εταιρεία με..., την πιο διάσημη αναρριχητική εταιρεία εγκαταστάσεων, τέλος πάντων, είναι βουλγάρικη. Οπότε ναι, οι Σλοβένοι, επίσης, άμα τους θεωρήσουμε Βαλκάνιους είναι οι τοπ αναρριχητές με την Janja, την αναρριχήτρια τη Σλοβένα να έχει πάρει το ολυμπιακό μετάλλιο. Οπότε και αυτοί δεν παίζουνε και πολύ. Οπότε ναι. Ε, Ρουμανία, ναι εντάξει. Ρουμάνοι, Σέρβοι είναι εκεί, παίζουμε στο επίπεδο Ρουμάνων, Σέρβων. Και η Τουρκία σιγά σιγά αρχίζει και ανεβαίνει, αν θεωρηθούν και αυτοί "ψιλοβαλκάνιοι".

Οκέι. Θυμάσαι τον πρώτο αγώνα, πρωτάθλημα -δεν ξέρω- που είχες πάρει μέρος; Μπορείς να μας περιγράψεις, έτσι, την πρώτη φορά;

Ναι, την πρώτη φορά που πήρα μέρος εννοείται πως τη θυμάμαι, θα μπορούσα να πω σαν χθες, γιατί έφτιαχνα κάτι βιντεάκια και το 'βλεπα. Ναι, εγώ ενώ έκανα προπονήσεις νομίζω τρία χρόνια, δεν ήξερα ότι υπάρχουν αγώνες αναρρίχησης. Γιατί και ο σύλλογος της Ξάνθης δεν είχε αυτήν τη βλέψη, δεν είχε τη βλέψη ότι να πάμε σε αγώνες, να κάνουμε, ήτανε πιο πολύ στα βράχια. Ήτανε, ο προσανατολισμός τους ήτανε στο σκαρφάλωμα βράχου. Οπότε εγώ ενώ έκανα τέσσερα χρόνια προπόνηση και ήμουν καλός γιατί είχα ένα αρκετά έως -με βάση, ας πούμε, τα αναρριχητικά πρότυπα- ήμουνα πολύ..., είχα πολύ καλή φυσική κατάσταση απ' το κολύμπι, το τρέξιμο, από το ποδόσφαιρο στην αλάνα που είπα, τέλος πάντων. Ναι, είχα πολύ καλή φυσική κατάσταση, έκανα και αρκετή προπόνηση στην πίστα και μου λένε μετά από τέσσερα χρόνια: «Ρε Μάνθο, πώς θα σου φαινόταν να πας;», γιατί συνήθως τα πρωταθλήματα γίνονταν στην Αθήνα, ε, λέει: «Έχει στην Κομοτηνή ένα πανελλήνιο πρωτάθλημα, θα πας;». Εγώ δεν είχα σκαρφαλώσει ποτέ σχοινί, lead climbing δεν είχα ξανακάνει ποτέ, γιατί η πίστα στην Ξάνθη είναι boulder και τα περισσότερα γυμναστήρια στην Ελλάδα είναι boulder, δηλαδή μικρό ύψος με στρώματα, παιδικές χαρές. Tέλειο. Ναι, εγώ δεν είχα ξανασκαρφαλώσει πότε σε μεγάλο ύψος. Λέω: «Πάμε, ναι». Δεν το σκέφτηκα και πάρα πολύ δηλαδή. «Ωραία -λέω- πάμε. Ναι, τέλεια, εμπειρία». Και πάω εκεί και μπορώ να πω ότι μου φάνηκε πολύ εύκολο, ενώ ήταν πανελλήνιο πρωτάθλημα, κύπελλο, δεν ξέρω τι ήτανε. Βγήκα πρώτος. Ενώ μου φάνηκε πολύ εύκολο σαν σκαρφάλωμα, δεν ήξερα να περνάω τις ασφάλειες. Δηλαδή έχω βίντεο που σκαρφαλώνω και φαίνεται ένα παιδί, ο οποίος ναι μεν είναι δυνατός και δεν πρόκειται να πέσει, δηλαδή με έβλεπα λες..., έκανα -ξέρω 'γώ- πέντε λεπτά, τότε δεν υπήρχε χρονικό όριο, νομίζω έκατσα εφτά λεπτά πάνω στην πίστα. Τώρα, ας πούμε, θα μ' είχαν κατεβάσει, δηλαδή με τους σύγχρονους κανόνες θα 'χα χάσει σίγουρα, γιατί είχα κάτσει πάρα πολλή ώρα πάνω. Με τους παλιούς κανόνες, παρόλ' αυτά, έβλεπες ένα παιδί ο οποίος δεν είχε ξανασκαρφαλώσει με σχοινί, οπότε δεν ήξερα κόμπους, δηλαδή με είχε δέσει η γραμματεία, δεν είχα δικιά μου ζώνη. Οπότε ήταν ένα παιδί ο οποίος ήτανε εμφανές ότι δεν ήξερε, δεν είχε ξανασκαρφαλώσει ποτέ, αυτό το στυλ σκαρφαλώματος. Παρόλ' αυτά, φαινότανε ότι δεν πρόκειται να πέσει, δηλαδή ήμουν πάνω και δεν…, εντάξει, δεν θα 'πεφτα. Αλλά ναι, είχε πλάκα. Εν τέλει, μάλλον ο τρόπος που σκαρφάλωνα ήταν τόσο περίεργος που είχε κάνει αρκετή εντύπωση εκεί πέρα στο κοινό, γιατί οκέι, [00:30:00]ήμουνα -πόσο ήμουνα, γυμνάσιο, δεν θυμάμαι- μικρός, πρώτη γυμνασίου, δευτέρα γυμνασίου και είχα νικήσει τους τότε καλούς αναρριχητές. Με είχε πάρει συνέντευξη και η ΕΡΤ, λέει: «Πώς νιώθετε;» λέω κι εγώ, και εγώ ήμουν σε φάση, ξέρω 'γώ: «Δεν κατάλαβα πώς ήρθα εδώ», γιατί είχαμε αργήσει κιόλας για να πάμε στους αγώνες και κατεβαίνω απ' την πίστα, σκάνε εκεί πέρα με το μικρόφωνο: «Πώς αισθάνεσαι», εντάξει λέω κι εγώ: «Πρώτη φορά σκαρφάλωσα εδώ, δεν ξέρω. Πολύ ωραία είναι, μάλλον θα το ξανακάνω». Οπότε αυτή ήταν η εμπειρία μου, οπότε ξεκίνησα πολύ δυνατός και πολύ χάλια στην τεχνική του σκαρφαλώματος, αλλά σταδιακά προσπαθώ να το βελτιώσω. Ακόμα είμαι αρκετά δυνατότερος απ' ό,τι θα έπρεπε, είμαι λίγο πίθηκος γενικά. 

Οκέι. Οπότε αυτό ήτανε μια αρχή για να αρχίσεις να βελτιώνεσαι και τεχνικά; Θέλω να πω μετά το είδες πιο σοβαρά ή πάντα ήταν στο μυαλό σου λίγο πιο…;

Ναι, γενικά παρέμεινα παιδί και τότε, ακόμα και τότε παρέμεινα παιδί. Δηλαδή οκέι, δηλαδή δεν είχα προπονητή. Αυτό είναι ένα θέμα. Δηλαδή σ' ένα παιδί το..., ας πούμε τώρα βλέποντας τον εαυτό μου από μακριά, άμα ήμουνα ο προπονητής μου τότε, θα του 'λεγα: «Εντάξει Μάνθο, πολύ ωραίος, δυνατός είσαι, πολύ δυνατός ίσως. Ξέχνα τη δύναμη. Ξέχνα την αντοχή. Μήπως να κάναμε λίγο τεχνική;». Ναι, εγώ αυτό ποτέ δεν το 'κανα τελικά και έφτασα τώρα να κάνω τεχνική, το οποίο είναι πολύ δύσκολο για κάποιον που τόσο καιρό σκαρφάλωνε σαν πίθηκος, να μάθει να σκαρφαλώνει αλλιώς. Παρόλ' αυτά, μερικές τεχνικές που 'χω εξελίξει όντως με βοηθάνε, αλλά είναι… Αν πούμε ότι παίζουμε σκάκι στην αναρρίχηση, όπως είπαμε και στην αρχή, έχω μικρό -πώς λέγεται;- ρεπερτόριο κινήσεων στην τσέπη μου. Ενώ πλέον έχω διαβάσει, έχω δει βίντεο, έχω δει τεχνικές, έχω κάνει και προπονήσεις με προπονητές, πρέπει να περάσουν πλέον στο ασυνείδητο οι κινήσεις. Αυτό είναι το δύσκολο ότι ναι μεν τις ξέρω και αν με ρωτήσεις, ναι, έτσι γίνεται κομπλέ, αλλά πρέπει να περάσει πλέον στο ασυνείδητο η κίνηση και εντάξει, το δουλεύω προφανώς. Ελπίζω να γίνω καλύτερος.

Σ' το εύχομαι.

Ευχαριστώ πολύ.

Τώρα έχεις προπονητή άρα;

Τώρα έχω προπονητή. Και έχω, μπορώ να πω, στη Θεσσαλονίκη, εντάξει μιλάω με προπονητές και με τον Γιάννη τον Θεοχαρόπουλο και γενικά, είχα προπονητές και η ομοσπονδία έχει κάνει κάποιες κινήσεις τώρα, έχουμε φέρει προπονητές απ' το εξωτερικό, που 'χουνε... Έχω την πληροφορία της προπονητικής και αυτό που πρέπει να έχω. Δυστυχώς, δεν έχω προπονητή πάνω απ' το κεφάλι μου σε κάθε προπόνηση. Δηλαδή στις πίστες που κάνω προπόνηση δεν έχω κάποιον να μου πει: «Ωραία Μάνθο, το πόδι σου εκεί είναι λάθος, βάλ' το στο άλλο».

Οκέι. Επίσης, πόσο συχνά κάνεις προπόνηση;

Ωραία, ναι. Γενικά, ας πούμε, αυτό είναι μια ερώτηση το οποίο όποιον αθλητή και να ρωτήσεις νομίζω θα απαντήσει το ίδιο. Έχει να κάνει και με την περίοδο που με ρωτάς. Ας πούμε, υπάρχει περίοδος όπου θα κάνουμε προετοιμασία κανονικά, θα είναι..., μπορεί να έχουμε πολύ μεγαλύτερο όγκο, να κάνουμε και 6 ώρες προπόνηση, 7 ώρες την ημέρα, εκεί. Και υπάρχουν και περίοδοι, όπου είναι πριν τους αγώνες που καθόμαστε στον καναπέ και κάνουμε και 2 ώρες προπόνηση τη μέρα και αυτό. Αλλά σαν μέσο όρο έτους, θα 'λεγα τέσσερις ώρες τη μέρα είναι, κάπως έτσι κυμαίνεται. Ας πούμε, την τώρα τώρα περίοδο, θα έχω μια πρωινή προπόνηση, η οποία είναι συνήθως αντοχής, έκανα κολύμπι λίγο, είχα κάποιον τραυματισμό μετά, οπότε ψιλοσταμάτησα το κολύμπι. Το κολύμπι το ξεκίνησα για κάποιον τραυματισμό, άσε, λίγο… Τέλος πάντων, εν τέλει όμως, είμαι πολύ καλά, δεν είναι τόσο..., δηλαδή μικροτραυματισμοί. Αλλά ναι. Γενικά προσπαθώ να κάνω το πρωί αντοχή και να προσπαθώ να κάνω άλλα αθλήματα, να κάνω ποδήλατο, να κάνω κολύμπι, να κάνω οτιδήποτε άλλο και μετά θα έχω το απόγευμα προπόνηση αναρρίχησης. Είτε, ανάλογα με τη μέρα, μπορεί να έχω πρωί μεσημέρι απόγευμα, τρεις προπονήσεις, αλλά εκείνες είναι διαφορετικό. Δηλαδή διαφορετική ένταση, διαφορετική διάρκεια, νομίζω δεν έχει και τόση σημασία, είναι πιο πολύ διαδικαστικό πλέον. Αλλά κάνω όση περισσότερη πρέπει, ώστε να μπορώ και να προπονούμαι όσο περισσότερο μπορώ και όσο περισσότερο μπορώ να ξεκουράζομαι. Γιατί το να κάνεις 20 ώρες την ημέρα προπόνηση θα τραυματιστείς σίγουρα, πρέπει να κοιμάσαι και προσπαθώ να κοιμάμαι. Ένα άλλο στοιχείο που ενώ το πετυχαίνω συνήθως, μερικές φορές δεν το πετυχαίνω καθόλου. 

Ωραία, άρα η καθημερινότητα σου διαμορφώνεται πάρα πολύ γύρω από αυτό το άθλημα.

Ναι, η καθημερινότητά μου είναι με τη σχολή, ένα βασικό κομμάτι, το οποίο είμαι Ιατρική στη Θεσσαλονίκη, το οποίο είναι ωραίο, γιατί... Γιατί είναι ωραίο; Γενικά, μ' αρέσει η Ιατρική, μ' αρέσει το concept της Ιατρικής. Και το δύσκολο, όμως, με την Ιατρική και συγκεκριμένα στη Θεσσαλονίκη είναι ότι είμαστε λίγο χύμα με τον προγραμματισμό. Δηλαδή σαν αθλητής αυτό που μ' αρέσει είναι: «Ωραία, τι κάνουμε;». Έχω προγραμματίσει την προπόνησή μου για τα επόμενα δύο χρόνια. Όταν όμως δεν έχουν προγραμματίσει -τώρα αυτό το λέω γιατί το πρωί μιλούσα με τη γραμματεία και είναι ένα θέμα που με απασχολεί- είναι ότι όταν εγώ έχω προγραμματίσει έναν αγώνα ο οποίος είναι μια συγκεκριμένη ημερομηνία και θέλω να πάω εκεί και η σχολή μπορεί να μην έχει προγραμματίσει την επόμενη εβδομάδα, να μην ξέρω τι μάθημα θα κάνω. Δηλαδή τη Δευτέρα το πρωί εγώ δεν ξέρω τι μάθημα θα κάνω όντως. Συγκεκριμένα, για την επόμενη Δευτέρα δεν ξέρω. Ναι, δυστυχώς συγκεκριμένα για την Ιατρική Θεσσαλονίκης, ενώ οι καθηγητές είναι πολύ καλοί, αλλά η οργάνωση εκεί πέρα λίγο χωλαίνει. Οπότε δεν με βοηθάει καθόλου στο να προγραμματίσω μακροπρόθεσμα, κάνω ένα γενικό πλάνο και έχω και μια σχολή η οποία είναι λίγο τροχοπέδη σ' αυτό το κομμάτι. Και γενικά, συνδυάζονται όμως. Είναι μια ερώτηση που μου 'χουν κάνει πολλοί. Μπορεί να συνδυαστεί. 

Οκέι. Πώς σκοπεύεις να τα συνδυάσεις δηλαδή; Υπάρχει κάποιο πλάνο ή...;

Στην αρχή ξεκίνησα με το πλάνο να γίνω ορθοπεδικός, να ασχοληθώ με την Ιατρική, ας πούμε, γιατί είχα έναν τραυματισμό στο δάχτυλο, όπου σε όποιον ορθοπεδικό και να πήγα, μου λέει: «Ωραία εντάξει, το ποτήρι μπορείς να το πιάσεις, μπορείς να πιάσεις το μολύβι, είσαι οκέι». Του λέω: «Γιατρέ, θέλω να κρέμομαι μ' ένα δάχτυλο από μια τρύπα». Μου λέει: « Μάνθο, δεν… Γιατί να κρέμεσαι από μια τρύπα μ' ένα δάχτυλο;». Δεν του φάνηκε λογικό σαν απαίτηση, παρόλ' αυτά, αφού αυτή η απαίτησή δεν υπάρχει μόνο από μένα, υπάρχει από όλους τους αναρριχητές, στην αρχή σκέφτηκα ότι: «Ωραία, εντάξει, αυτό θέλω να γίνω. Θέλω να λύσω αυτό το πρόβλημα που πολλοί γιατροί δεν θεωρούν πρόβλημα, να γίνω γιατρός εξειδικευμένος» και είναι και λίγοι. Μ' αρέσει να κάνω πράγματα, τα οποία δεν έχουν πολύ ανταγωνισμό. Να κοπεί αυτό. Ναι, ρε παιδί μου. Όχι, είναι κάτι το οποίο μ' άρεσε πάρα πολύ και πιστεύω ότι ήταν ένα έλλειμμα, υπάρχει ένα έλλειμμα, ας πούμε, στην Ιατρική, της αναρρίχησης. Το ότι δεν υπάρχει τόσο πολλή εξειδίκευση, γιατί ναι μεν είναι ένα καινούριο άθλημα, αλλά όταν μιλάμε για ρήξη χιαστού στο ποδόσφαιρο, όλοι ξέρουν οι ορθοπεδικοί. Μπαμ μπαμ σε δυο μέρες, σου λένε: «Ωραία, σε έξι μήνες θα ξαναείσαι στην αγωνιστική περίοδο». «Γιατρέ, με πονάει λίγο το δάχτυλο», «Δεν ξέρω τι θα γίνει». Οπότε θέλω να λύσω αυτό το πρόβλημα.

Οκέι...

Μετά -να τελειώσω, ναι- εν τέλει, μετά από κάποια περιστατικά, είχα και έναν φίλο, τον κολλητό μου βασικά, που κάναμε προπονήσεις, χάθηκε κάνοντας σκι στο βουνό. Οπότε μετά άλλαξα λίγο το σκεπτικό μου και λέω: «Πολύ ωραίο το "ιατρική performance", να κάνεις Ιατρική για performance», αλλά μου φάνηκε επίσης ενδιαφέρον και πιο ουσιαστικό το να κάνω Ιατρική για κάτι επείγον, για κάτι πραγματικά το οποίο μπορείς να τον σώσεις τον άλλον. Και πάλι στην αναρρίχηση και στην ορειβασία και όποιος ασχολείται με το βουνό είναι κάτι το οποίο θέλοντας και μη ξέρουμε ότι είναι extreme sport. Δηλαδή όλοι ξέρουμε ότι «Ωραία, πας στο βουνό, εδώ πέρα μιλάμε για ένα extreme sport». Και δεν υπάρχει, ειδικά στην Ελλάδα, η διάσωση ήταν ένα θέμα το οποίο δεν υπάρχει και ας πούμε, γιατροί που να μπορέσουν να στηρίξουν αυτήν τη δράση, τέλος πάντων, υπάρχουν σίγουρα, αλλά πιστεύω ότι δεν επαρκούν. Δηλαδή οι εξειδικευμένοι γιατροί βουνού στην Ελλάδα είναι πολύ λίγοι. Kαι απ' αυτό το..., ενώ το 'χα στο μυαλό μου αυτό, ωραία, εντάξει το 'χω ακούσει, είχα, σκεφτόμουνα, γιατί και με τον coach μου, ο Γιάννης ο Θεοχαρόπουλος και ο πατέρας του Ερμή που έγινε το περιστατικό, ήτανε και προπονούσε, ας πούμε, διασώστες σε τέτοια σεμινάρια και μου 'λεγε: «Ναι, Μάνθο. Εσύ που είσαι γιατρός να το δεις και αυτό, να έρθεις καμιά φορά». Το 'χα πάντα στο μυαλό μου, τώρα ίσως το 'χω λίγο περισσότερο στο μυαλό μου. Οπότε είναι και αυτό ένα άλλο που..., τώρα που είναι φρέσκο και το γεγονός μάλλον τείνω πιο πολύ σ' αυτό. Μπορεί σε 5 χρόνια, θα έχω πάρει μια ειδικότητα, δηλαδή δεδομένου ότι του χρόνου στο έκτο έτος θα πάρω το πτυχίο μου και θα πρέπει να επιλέξω ειδικότητα, δεν ξέρω ακόμα τι θα πάρω. Οπότε βλέποντας και κάνοντας. Πάντως το μόνο σίγουρο είναι ότι αποκλείεται να κάτσω σ' ένα γραφείο. Δηλαδή δεν ξέρω τώρα πώς έχουμε κάτσει τόση ώρα εδώ πέρα, αλλά ναι, γενικά δεν είμαι ένας άνθρωπος που θα μπορέσει να κάτσει πολλή ώρα σ' ένα γραφείο. Θέλω να είμαι [00:40:00]στη δράση. Είτε αυτό είναι στο ορθοπεδικό κομμάτι για έναν performance αθλητή είτε θα 'ναι όντως στη διάσωση για κάποιο τέτοιο περιστατικό. Και το οποίο σίγουρα στην Ελλάδα πρέπει να δουλέψουμε πολύ, γιατί και η διάσωση και η αεροδιάσωση είναι κάτι το οποίο λείπει. Και πιστεύω ήταν και απ' τους λόγους που έγιναν τα περιστατικά, που έχουν γίνει στην Ελλάδα μέχρι τώρα. Κλείνει η παρένθεση, αυτά. 

Τώρα ανέφερες πολλά πράγματα που θέλω να ρωτήσω, αλλά κάτι απ' τα τελευταία που είπες. Όσον αφορά την ασφάλεια, πώς νιώθεις γι' αυτό; Δηλαδή είναι σίγουρα ένα άθλημα επικίνδυνο, ειδικά όταν δεν έχετε harness ή σχοινιά.

Αν δεν έχουμε;

Harness.

Έχεις δίκιο. Thanks. Ναι, μποντριέ, μποντριέ ζώνη, απλά δεν είμαι εξοικειωμένος με την αγγλική γλώσσα. Ναι, η ασφάλεια. Τώρα μιλώντας για την ασφάλεια, ειδικά για το sport climbing, όπου έχεις και harness, έχεις και μποντριέ δηλαδή, έχεις και σχοινί και στην ουσία οι ασφάλειες είναι τοποθετημένες, ξέρω 'γώ, άμα όντως κάποιος που έχει γνώση με την αναρρίχηση και έχει φτιάξει τη διαδρομή, είναι όντως πάρα πολύ ασφαλές. Δηλαδή άμα δεν έχω βάλει εγώ σ' έναν σαθρό βράχο μια ασφάλεια δεν πρόκειται να πέσει. Δηλαδή υπάρχουν προδιαγραφές, 10 τόνους ότι θα αντέξει. Ναι, γενικά ένας άνθρωπος για να ασκήσει μια τέτοια δύναμη πρέπει να πέσει από πολύ ψηλά και νομίζω ότι το τελευταίο που θα τον απασχολήσει αν πέσει από τόσο ψηλά θα 'ναι άμα θα φύγει η ασφάλεια. Οπότε είναι πολύ ασφαλές. Είναι πολύ ασφαλές όταν κάποιος γνωρίζει, γνωρίζει τους κινδύνους, γιατί θέλοντας και μη έχεις να κάνεις με τη βαρύτητα. Δεν μπορούμε να πούμε ότι όταν είσαι στα 20 μέτρα, άμα έχεις κάνει εσύ κάποιο λάθος απ' τον εξοπλισμό σου, δεν έχεις..., δηλαδή το πιο απλό, έχουν γίνει πολλά ατυχήματα όπου ο αναρριχητής δεν έχει κάνει σωστό κόμπο στο σχοινί και λες: «Ωραία ήταν κάτι το οποίο ήταν πολύ απλό. Γιατί δεν έκανες έναν κόμπο στο σχοινί;». Και υπάρχουν κάποια πρωτόκολλα ασφάλειας, δηλαδή το partner check, ότι πριν σκαρφαλώσω, θα ελέγξω και εγώ πως έχω τοποθετήσει τον εξοπλισμό μου και θα ελέγξει και ο σχοινοσύντροφός μου. Πάντα στην αναρρίχηση με σχοινί σκαρφαλώνουμε με σχοινοσύντροφο. Μικρή παρένθεση σ' αυτό, μπορούμε να κάνουμε rope solo, όπου στην ουσία κουβαλάμε μόνοι μας το σχοινί, αλλά είναι κάτι το οποίο δεν είναι και τόσο σύνηθες και προφανώς είναι και πιο επικίνδυνο. Μετά υπάρχει το, η γνωστή ταινία, το Free Solo, με τον Alex Honnold, αν έχεις δει καθόλου. Είναι πάρα πολύ γνωστή, Όσκαρ, τέτοια. Ήτανε, πριν τέσσερα χρόνια έχει βγει, τέλος πάντων, είχε γίνει πάρα πολύ διάσημη αυτή η ταινία και έδειχνε έναν αναρριχητή ο οποίος -ο Alex Honnold- ο οποίος σκαρφάλωσε στο Yosemite, μια διαδρομή νομίζω γύρω στα 1.000 μέτρα, 1.000 μέτρα κάθετης ορθοπλαγιάς, ένας κάθετος βράχος 1.000 μέτρα ύψος, χωρίς σχοινί, αρκετά δύσκολη κιόλας, όχι περπάτημα. Ήταν όντως αρκετά δύσκολη. Ναι, αυτό λέγεται free solo και είναι πολύ επικίνδυνο. Δηλαδή δεν χρειάζεται να πέσεις απ' τα 1.000 μέτρα για να πεθάνεις και απ' τα 5 μέτρα είναι αρκετό νομίζω για να γίνει ένα σοβαρό ατύχημα. Οπότε πάντα πρέπει να έχεις στο μυαλό σου το ατύχημα, παρόλ' αυτά, ο εξοπλισμός σε προστατεύει σίγουρα απ' το να μην έχεις ατύχημα. Εγώ προσωπικά δεν έχω χτυπήσει ποτέ κάνοντας αναρρίχηση σε βράχο. Και τώρα που το σκέφτομαι γενικά δεν έχω χτυπήσει κάνοντας αναρρίχηση. Έχω χτυπήσει κάνοντας οτιδήποτε άλλο, ναι. Και στο bouldering το οποίο είναι λίγο πιο επικίνδυνο μπορεί να πει κανείς, γιατί δεν πέφτεις στο κενό, πέφτεις στο στρώμα, οπότε μπορεί να χτυπήσεις. Αλλά άμα ξέρεις πώς να πέσεις και έχεις προπονηθεί στο να πέφτεις, δεν είναι επικίνδυνο. Δηλαδή για κανέναν λόγο κάποιος δεν πρέπει να φοβηθεί το να κάνει αναρρίχηση, επειδή είναι επικίνδυνη, αλλά και για κανέναν λόγο κάποιος δεν μπορεί να ξεκινήσει αναρρίχηση και να πει: «Ωραία, είναι παιχνίδι. Δεν χτυπάω». Εννοείται ότι έχει τον κίνδυνο του ότι πλέον βρίσκεσαι σ' ένα ύψος.

Θα έλεγες ότι έχεις κάνει ριψοκίνδυνα πράγματα ενώ κάνεις αναρρίχηση; Όχι τόσο ασφαλή ίσως;

Θα έλεγα ότι έχω κάνει κάποια ριψοκίνδυνα πράγματα, αλλά όταν τα 'κανα θεωρούσα ότι είναι ασφαλές και το πώς ένιωθα κάνοντάς τα, δηλαδή σε καμία περίπτωση δεν έχω κάνει κάτι το οποίο να ρισκάρω, όταν είμαι χωρίς ασφάλεια δεν έχω ρισκάρει ποτέ όντως. Παρόλ' αυτά, από έναν εξωτερικό παρατηρητή θα έλεγε: «Εντάξει, οκέι, είναι ριψοκίνδυνο», αλλά εντάξει, πάντα βασίζεσαι και λίγο στο πώς νιώθεις. Οκέι, μπορεί να σου γλιστρήσει το πόδι, αλλά ακόμα και αυτό εγώ πιστεύω ότι πρώτον, δεν θα πας σε κάτι το οποίο θα είναι τόσο δύσκολο να κάνεις κάτι ριψοκίνδυνο -σαν Μάνθος-, αλλά ίσως ναι, έχω κάνει ριψοκίνδυνα  πράγματα, δεν είμαι περήφανος γι' αυτά, αλλά είναι η στιγμή που λες: «Ωραία, άμα δεν το κάνω αυτό, νομίζω έχω έρθει εδώ πέρα και θέλω να πάω πάνω σ' εκείνη την κορυφή ή πάνω σ' εκείνο το δέντρο και μετά να βουτήξω από κείνο τον καταρράκτη και μετά να κατέβω με τα σχοινιά από κει», αλλά είναι αυτό ότι πιστεύω ότι αν δεν τα 'κανα, θα 'χανα την εμπειρία. Τώρα που δεν έχω πάθει τίποτα και οκέι, τώρα που τα βλέπω απέξω, καλά έκανα και τα 'κανα. Άμα γινόταν κάτι, δεν ξέρω τι θα 'λεγα στους γονείς μου τότε, θα ήταν λίγο ένα ζήτημα. 

Πράγματι. Ωραία, επίσης, ήθελα να σε ρωτήσω, είπες πριν ότι πηγαίνεις ταξίδια, ότι χρειάζεται να ταξιδέψεις για προπονήσεις, θες να μου μιλήσεις λίγο γι' αυτά, γι' αυτές τις εμπειρίες;

Το επόμενο ταξίδι που προγραμματίζουμε τώρα -να μη σου μιλήσω για τις εμπειρίες, να σου μιλήσω πρώτα για το μέλλον- το πρώτο ταξίδι που προγραμματίζουμε τώρα είναι να πάμε στο Πρίλεπ, στα Σκόπια, όπου είναι ένα αναρριχητικό πεδίο boulder, δηλαδή βράχια μικρά, στρώματα, αυτό το στυλ, με κάτι φίλους που είναι είναι το στυλ της αναρρίχησης που μ' αρέσει κιόλας, δηλαδή το κοινωνικό κομμάτι της αναρρίχησης. Οκέι, προπόνηση φουλ, 8 ώρες θα 'μαστε στα βράχια, θα πονέσουν τα δάχτυλά μας, θα γυμναστούμε, οκέι, πάλι αθλητικά, αλλά πάλι θα 'χει το κομμάτι του να κάνουμε ταξίδι, να κάνουμε ίσως κάμπινγκ, να είναι το..., η βόλτα, το χαβαλέ στην προπόνηση, γιατί η προπόνηση στην αναρρίχηση είναι το puzzle solving. Θα κάτσουμε κάτω από έναν βράχο, θα κοιτιόμαστε και θα λέμε: «Ωραία, ρε συ αυτό πώς να γίνεται», «Έτσι». Το δοκιμάζουμε, δεν γίνεται. «Ωραία, μήπως σκέφτεστε κάτι άλλο;», οπότε έχει πολλή πλάκα. Για μένα έχει πολύ ενδιαφέρον αυτό. Και όσο πιο δύσκολα..., και όσο πιο καλός γίνεσαι να σκαρφαλώνεις, τόσο πιο δύσκολους γρίφους λύνεις, οπότε έχει ενδιαφέρον αυτό. Το πρώτο ταξίδι τώρα που προγραμματίζεται για το επόμενο σαββατοκύριακο, είναι το Πρίλεπ. Δύο σαββατοκύριακα μετά θα πάμε με την Εθνική ομάδα στη Βουλγαρία, σε κάποιες εγκαταστάσεις προπονητικές, ένα καλό με το να μην έχουμε εγκαταστάσεις στην Ελλάδα είναι ότι πάμε στο εξωτερικό με την ομοσπονδία για να κάνουμε προπονήσεις σε πίστες. Οπότε λύνεται το πρόβλημα των εγκαταστάσεων απ' τη μία, απ' την άλλη παραμένει, γιατί θα 'θελα να 'μαι και στο σπίτι μου, να μπορώ να κάνω κάθε μέρα. Το αφήνουμε πάλι αυτό. Ναι, οπότε το μεθεπόμενο ταξίδι θα είναι στη Βουλγαρία, όπου θα κάτσουμε μια βδομάδα και κάτι, ανάλογα θα δω μήπως και με κάποιους φίλους κάτσουμε και λίγο παραπάνω, αφού τελειώσουν οι προπονήσεις της Εθνικής, είναι και Πάσχα, θα ψήσουμε τα αρνιά μας εκεί πέρα κλπ. Και μετά ίσως κάνω και ένα ταξίδι μέσα στην Ελλάδα, μέσα στο Πάσχα, πριν τελειώσει το Πάσχα, στην εκπνοή του, να κάνουμε και ένα ταξίδι σε κάποιο αναρριχητικό πεδίο, τώρα αυτό είναι στα σχέδια, αλλά σίγουρα κάπου θα πάω. Μετά δυστυχώς έχω σχολή, κάθε μέρα θα 'μαι στη Θεσσαλονίκη. Κάθε σαββατοκύριακο που μπορώ και έχει καλό καιρό, ίσως δηλαδή το επόμενο ταξίδι να 'ναι την Κυριακή, αύριο, μεθαύριο, παραμεθαύριο. Ναι, οπότε αν πούμε ότι γενικά για να τα βάλω σ' ένα πλάνο, μετά θα 'ναι εκεί. Ίσως κάθε σαββατοκύριακο κάπου μες στην Ελλάδα, δηλαδή κάπου κοντά, Σέρρες μπορεί να πηγαίνουμε, Βέροια πηγαίνουμε, Καβάλα, Ξάνθη, Αθήνα, άμα είμαστε large από χρόνο. Σίγουρα θα 'χουμε κάποια ταξίδια εκεί μέσα. Και μετά, πριν το παγκόσμιο πρωτάθλημα, το οποίο είναι τον Ιούνιο πλέον, θα πάω στην Αυστρία στο Ίνσμπρουκ σε κάποιους γνωστούς, τέλος πάντων, προπονητές και να μείνω και να σκαρφαλώσουμε στους βράχους της Αυστρίας, στην πίστα των αγώνων πριν τον αγώνα για να εγκλιματιστώ κιόλας. Μετά είναι 2 αγώνες ο ένας μετά τον άλλον, το φοιτητικό πρωτάθλημα και την επόμενη εβδομάδα κατευθείαν είναι το παγκόσμιο πρωτάθλημα. Kαι τα δυο στην Αυστρία. Oπότε θα μείνω Αυστρία 3 βδομάδες. Μετά θα έχω εξεταστική, δόξα τω Θεώ, ναι, καλώς εχόντων των πραγμάτων θα περάσω και όλα τα μαθήματα της εξεταστικής.

Τόσο σίγουρος...

Είμαι τόσο σίγουρος γιατί τόσα χρόνια τα περνάω όλα και λέω, δεν θα..., πάντα αυτό. Δηλαδή συνήθως οι αγώνες πέφτουν μες στην εξεταστική μου. Αυτό με βολεύει γιατί μπορώ να πάω, γιατί είναι μες στην εξεταστική, οπότε δεν έχουμε σχολή, δεν έχουμε υποχρεωτικές παρακολουθήσεις. Οπότε συνήθως προλαβαίνω και να δίνω τα μαθήματα, μπορεί να έρχομαι απ' την Αυστρία με το αεροπλάνο, να δίνω μάθημα, να διαβάζω στο αεροδρόμιο. Εμένα μ' αρέσει αυτός ο τρόπος διαβάσματος. Δηλαδή νομίζω ότι μερικά μαθήματα τα πέρασα, επειδή τα διάβαζα στο αεροπλάνο, ήταν κι αυτό ένα ωραίο. Ναι, μετά έχουμε την εξεταστική. Και μετά, με το τέλος της [00:50:00]εξεταστικής, σίγουρα ξαναφεύγω -αυτό δεν έχει προγραμματιστεί ακόμα- αλλά πολύ πιθανό να ξαναφύγω στην Αυστρία, γιατί ο επόμενος αγώνας είναι στο Μόναχο, μες στον Αύγουστο. Και μετά, μπαίνω 6ο έτος και ξεκινάνε οι κλινικές. Αλλά υπάρχει ένας αγώνας πάλι στη Σλοβενία μες στον Σεπτέμβρη -τέλη Σεπτέμβρη, τέλη Σεπτέμβρη-αρχές Οκτωβρίου-, όπου θα πάμε πάλι ένα δεκαήμερο Σλοβενία. Και κάπως έτσι θα κλείσει και η χρονιά, μετά με κάποιους αγώνες στην Ελλάδα, κάποια πανελλήνια πρωταθλήματα για το τέλος της σεζόν και κάποια φεστιβάλ αναρρίχησης  στην Κάλυμνο, Λεωνίδιο. Και τώρα, μετά το Πάσχα, ίσως πάμε στα Mανίκια, που έχει ένα φεστιβάλ, οπότε δεν θα σου πω για το παρελθόν, σου λέω τους στόχους μου και το πλάνο μου για φέτος, γιατί είναι και κάτι το οποίο το 'χω και πολύ πρόσφατο. Δηλαδή προσπαθώ να το οργανώσω, είμαι δύο μήνες τώρα και προσπαθώ να δω, ρε πώς θα χωρέσει η Ιατρική, ωραία, ωραία εδώ ναι, γραμματεία ξέρω 'γώ, τηλέφωνο: «Ναι, έχω αυτόν τον αγώνα». «Ναι, θα προσπαθήσουμε να κάνουμε κάτι για σας, κύριε Βαλσαμίδη». Οπότε αυτό είναι το πλάνο μου. Οπότε σίγουρα έχει πάρα πολλά ταξίδια και σίγουρα γνωρίζω πάρα πολύ κόσμο και μ' αρέσει φουλ αυτό. Δηλαδή έχω γνωρίσει παιδιά από όλο τον κόσμο που κάνουν αυτό που γουστάρω να κάνω. Και πέρα απ' αυτό, επειδή πάω σε αγώνες, γνωρίζω και κόσμο οι οποίοι είναι και καλύτεροι από μένα, οπότε μου δίνουν ένα πολύ μεγάλο κίνητρο.

Ωραία...

Και γενικά, έχω κάνει κάποια ταξίδια και στο παρελθόν, με το ίδιο μοτίβο κινούμαστε. 

Οκέι. Επίσης, η αναρριχητική κοινότητα στην Ελλάδα, επειδή τώρα μου λες γνωρίζεις και άλλους έξω, είναι μικρή; Δηλαδή θέλω να πω, εσύ τους ξέρεις όλους;

Η αγωνιστική αναρριχητική κοινότητα στην Ελλάδα είναι μικρή. Δηλαδή αν μιλήσουμε για τον ανταγωνισμό στους αγώνες στην Ελλάδα δεν είναι πολλοί ή a bunch of people, ρε παιδί μου, μια χούφτα άνθρωποι είμαστε. Παρόλ' αυτά, οι αναρριχητές που κάνουνε χόμπι αναρρίχηση είναι αρκετοί. Δεν το ήξερα αυτό εγώ, γιατί ήμουνα στην Ξάνθη, όπου αυτοί που κάναμε αναρρίχηση κάναμε και λέγαμε στην Ξάνθη ήμασταν ωραία, θα κάνεις αναρρίχηση θα κάνεις και αγώνες. Αλλά γενικά υπάρχουν πολλοί αναρριχητές που κάνουν αναρρίχηση για χόμπι και το ότι έχουμε, λόγω του ότι έχουμε βράχια πολλά στην Ελλάδα είναι πολλοί οι αναρριχητές που κάνουνε βράχια, δεν είναι τόσοι πολλοί οι αναρριχητές που είναι ανταγωνιστικοί, που είναι αρκετά καλοί, ώστε να είναι, να βοηθήσουν τουλάχιστον -άμα το πάρουμε εγωιστικά- να βοηθήσουν εμένα στο να κάνω προπόνηση. Απ' αυτήν την άποψη. Αλλά υπάρχουν αναρριχητές σίγουρα.

Οκέι. Επομένως, εσένα οι φίλοι σου, οι παρέες σου είναι μέσα από αυτόν τον κύκλο ή όχι; Γιατί δεν βλέπω και πολύ χρόνο στο ενδιάμεσο.

Ναι. Οι φίλοι μου είναι και μέσα απ' αυτόν τον κύκλο και ούτε από αυτόν τον κύκλο. Προφανώς. Γενικά, θα μπορούσε να πει κάποιος ότι δεν έχω πολλούς φίλους και όντως ισχύει. Ναι, γενικά, ας πούμε, όντως έχω αρκετά πιεσμένο πρόγραμμα. Έχω κάποιους κολλητούς που εγώ τους θεωρώ φίλους που βρισκόμαστε, αλλά δεν έχω αυτό το..., να πω, το μοντέλο του Έλληνα φοιτητή. Σίγουρα απέχω πολύ απ' τους φίλους που θα περίμενε κάποιος. Δηλαδή νομίζω έχω να βγω βράδυ -τα λέγαμε και τις προάλλες- έχω να βγω βράδυ πολύ καιρό, αλλά σίγουρα είναι και φίλοι μου, οι αναρριχητές. Τώρα θα σου πω ότι ξύνεις και λίγο πληγές που 'χασα τον κολλητό μου, αλλά ναι, γούσταρα φουλ να κάνω ταξίδια, ας πούμε, με αναρριχητές και να βρισκόμαστε, ξέρω 'γώ, να κάνουμε κάμπινγκ και να σκαρφαλώνουμε. 

Ναι, γιατί είναι και κάτι που σας αρέσει σε όλους-

Ναι.

Οπότε είναι πιο εύκολο να οργανώσετε το είδος του ταξιδιού. Μου είπες -δύο πράγματα θέλω να ρωτήσω- πρώτον, μου είπες ότι και με τους γονείς σου, είχανε έτσι λίγο αυτό το lifestyle, υπάρχουνε άλλα άτομα στην οικογένειά σου που τώρα ασχολούνται με αναρρίχηση; 

Στην οικογένειά μου τώρα τους έχω μπλέξει όλους να κάνουν αναρρίχηση. Ναι, στην οικογένειά μου και ο αδερφός μου και η αδερφή μου, η αδερφή μου τώρα είναι πρώτο έτος, οπότε έχει έρθει και αυτή στη Θεσσαλονίκη και κάνουμε μαζί ένα μέρος των προπονήσεων, γιατί τα ωράριά μας είναι λίγο διαφορετικά. Δεν ξέρω, μόνο εγώ ξυπνάω 6:00 η ώρα το πρωί. Ναι, οπότε ένα μεγάλο μέρος, ένα μέρος των προπονήσεων κάνω με την αδερφή μου, που είναι καλό αυτό, γιατί είναι και κίνητρο για μένα και είναι καλή αναρριχήτρια, οπότε και μπορώ να μαθαίνω πλέον από αυτήν. Τώρα που είναι και μεγαλύτερη, όντως μερικά πράγματα, όσο κι αν φαίνεται περίεργο, σίγουρα είμαι πολύ πιο δυνατός, αλλά πολλά πράγματα τα κάνει καλύτερα η Δανάη, η αδερφή μου απ' ό,τι τα κάνω εγώ, οπότε μπορώ να μάθω πολλά πράγματα. Παρένθεση, δεν είμαι σε όλα πιο δυνατός. Εντάξει, κοιλιακούς έχει πιο πολλούς η αδερφή μου, τέλος πάντων. Και ο αδερφός μου, που είναι μικρότερος, τώρα είναι πρώτη λυκείου και αυτός κάνει αναρρίχηση. Και γενικά η παρέα, ναι, η οικογένειά μου, τους έχω μπλέξει όλους. Μέχρι και η μητέρα μου έχει ξεκινήσει τώρα να κάνει λίγο αναρρίχηση, κάνει προπόνηση τα παιδάκια στην πίστα στην Ξάνθη. Ο μπαμπάς μου δυστυχώς δεν κάνει αναρρίχηση, αλλά ο μπαμπάς μου έχει βοηθήσει πάρα πολύ στο ότι με έχει στηρίξει στο να με πηγαίνει να κάνω αναρρίχηση, ενώ δεν κάνει αναρρίχηση, Η αναρρίχηση -όπως είπα- είναι και άθλημα για δύο άτομα συνήθως, έχεις σχοινοσύντροφο και με τον σχοινοσύντροφο συνήθως δένεσαι και πολύ. Επειδή είστε εκεί πάνω, κάπου στο πουθενά και είστε μόνοι σας και λέτε..., είναι λίγο meditation φάση. Γιατί λες τώρα: «Τι κάνουν αυτοί εκεί πάνω και γιατί περνάν καλά; Και τι περίεργο είναι», τέλος πάντων. Ναι, ο μπαμπάς μου ενώ δεν έκανε αναρρίχηση, καθόταν πάρα πολλές ώρες και με ασφάλιζε μόνο, κρατούσε το σχοινί, οπότε κάνει και αυτός αναρρίχηση, θα μπορούσαμε να πούμε. Ενώ δεν σκαρφαλώνει, κάνει αναρρίχηση. Το αστείο είναι ότι εγώ ξεκίνησα να κάνω αναρρίχηση, δεν έκαναν οι γονείς μου από πριν, εγώ έβαλα και τους γονείς μου ακόμα να κάνουν αναρρίχηση. Και μάλλον είναι..., μάλλον ο τρόπος που κατάφερα να τους κάνω είναι το ότι επειδή το γούσταρα εγώ πάρα πολύ, άρχισαν και αυτοί να το γουστάρουνε. Και τα αδέρφια μου σίγουρα τους άρεσε και σαν άθλημα. Κάνουν κι άλλα όμως. Ο αδερφός μου κάνει downhill, κάνουνε, κάνουν τρέξιμο. Και σαν ομάδα στην Ξάνθη, έχουμε φτιάξει τώρα μία ομάδα, όπου είμαστε πέντε άτομα, οι δύο είναι τα αδέρφια μου, ο ένας είμαι εγώ και δύο φίλοι απ' τα αδέρφια μου, όλοι είναι μικρότερη από μένα. Τώρα έχω ένα βάρος -ξέρω 'γώ- τι θα γίνει όταν εγώ μεγαλώσω. Ναι, οπότε προσπαθούμε να κάνουμε αυτό, το να έχουμε έναν πολύ στενό κύκλο, όπου να μπορούμε να έχουμε feedback και να δίνουμε κίνητρο ο ένας στον άλλον για να σκαρφαλώνουμε, να κάνουμε ταξίδια, να ετοιμάζουμε project, αυτό. 

Οκέι. Επίσης, ήθελα να σου ρωτήσω -κάτσε μισό να τα συντονίσω κι εγώ- ναι, μες στην καραντίνα πώς έκανες προπονήσεις; 

Μες στην καραντίνα ήμουνα στην Ξάνθη και είχα σπίτι διώροφο. Εντάξει, μην το πούμε στην εφορία αυτό, ρε παιδί μου, αλλά ναι, είχα διώροφο σπίτι με τον κάτω όροφο να 'ναι ξύλινο το ταβάνι, οπότε και αυτό έπαιξε λίγο αρχικά για προπόνηση. Ήταν πέτρινο σπίτι με ταβάνι, οπότε έπαιξε λίγο το ταβάνι για προπόνηση.

Σκαρφάλωνες στο ταβάνι;

Ναι λίγο, βάλαμε κρίκους, βάλαμε μονόζυγα, φτιάξαμε και κάποιον άλλον εξοπλισμό αναρριχητικό με fingerboard λέγονται, με μικρές άκρες, ξύλινες, που τα φτιάχνουμε μόνοι μας. Μετά φτιάξαμε ένα campus board -που σου 'λεγα, το προπονητικό εργαλείο του Güllich, φτιάξαμε και ένα τέτοιο στο μπαλκόνι. Σκαρφαλώνουμε έξω απ' το σπίτι, μέσα απ' το σπίτι, φτιάξαμε μετά και μια πίστα στο υπόγειο στην Ξάνθη. Κάναμε..., αλλάξαμε όλη την αυλή. Οπότε βάλαμε slackline στα δέντρα, αυτόν τον ιμάντα που βάζουνε μεταξύ των δέντρων, για να κάνουμε ακροβατικά. Κάναμε πάρα πολλή καλλισθενική γυμναστική και -ας μην το ακούσει κανείς αυτό- τρέχαμε και στο βουνό. Γιατί η Ξάνθη ήταν στο αρκετά βαρύ lockdown, δεν επιτρεπόταν καν η κίνηση για άθληση. Οπότε ναι, εγώ έτρεχα στο βουνό, μερικές φορές με είχαν πετύχει κάποια περιπολικά, αλλά ευτυχώς στο βουνό δεν τρέχουν γρήγορα οι αστυνομικοί. Ναι, κάπως έτσι πέρασαν οι προπονήσεις. Και κάναμε και ένα, είχα φτιάξει ένα βιντεάκι -τώρα θα κάνω και λίγο διαφήμιση τον εαυτό μου, να μπείτε στο προφίλ μου στο YouTube να το δείτε- και είχα κάνει ένα βιντεάκι το πώς κάνω προπόνηση μες στην καραντίνα, και το 'χα στείλει σε μια εταιρεία αναρριχητικών πιστών, η οποία είχε κάνει ένα challenge, λέει: «Φτιάξτε μας ένα βίντεο να δούμε -λέει- πώς κάνουνε προπόνηση οι αναρριχητές τώρα που δεν έχουν εξοπλισμό». Και είχα φτιάξει εγώ αυτό το βίντεο και τελικά κέρδισα τον διαγωνισμό και το βραβείο ήταν μια πίστα αναρρίχησης. Οπότε κέρδισα μια πίστα αναρρίχησης που την έβαλα στο σπίτι μου στη Θεσσαλονίκη. Οπότε στο επόμενο βίντεο στο YouTube να μπείτε να δείτε και το πώς φτιάχνω την πίστα στο σπίτι μου. Και στην ουσία, τώρα πλέον έχω και στη Θεσσαλονίκη μια πίστα αναρρίχησης ακόμα. Οπότε νομίζω πλέον μπορώ να κάνω προπόνηση στο σπίτι φουλ. Δηλαδή νομίζω ότι δεν μου λείπει κάτι, στο να αποκτήσω δύναμη μπορώ να κάνω -έτσι όπως έχω στήσει τις προπονητικές εγκαταστάσεις, εντάξει είναι λίγο αυτοσχέδιες όλες, εκτός από την πίστα που έχω κερδίσει- μπορώ να κάνω μια πλήρη προπόνηση. Παρόλ' αυτά, δεν μπορώ να δουλέψω καθόλου την τεχνική μου, το οποίο ήτανε και κατά βάση το [01:00:00]στοιχείο το οποίο είχα έλλειψη, αλλά για τον πρώτο αγώνα που είχαμε πάει μετά την καραντίνα, που όλοι όλοι οι αθλητές είχαν βγει από καραντίνα και κανείς δεν είχε κάνει προπόνηση σε πίστα εκτός απ' τους elit athletes, οι οποίοι οκέι, αυτοί είχανε όντως πίστες απ' τους χορηγούς μέσα στο σαλόνι τους, υπερεγκαταστάσεις και τέτοια. Ναι, είχα πλεονέκτημα ότι κι εγώ είχα κουτσά στραβά τέτοιες εγκαταστάσεις. Και είχε πάει σχετικά καλά ο αγώνας αυτός, οπότε ναι, έτσι κάνω προπόνηση στο σπίτι, κάνω τα πάντα. Και η αναρρίχηση όταν δεν έχεις lockdown, μπορείς να κάνεις προπόνηση στα βράχια. Οπότε, μπορείς πάντα να κάνεις προπόνηση. Και λίγο έχω αρχίσει να μπαίνω και στο παρκούρ, να κάνω, να δοκιμάσω αυτό το στυλ, οπότε κάνω προπόνηση και στους δρόμους λίγο. Χοροπηδάω πάνω από δέντρα, στενά, ξέρω 'γώ, ανεβαίνω σπίτια, οτιδήποτε…

Πίθηκος

Πίθηκος εντελώς.

Ωραία. Θέλω να μου περιγράψεις, έτσι, γιατί θεωρείς την αναρρίχηση ότι σου κόλλησε εσένα; Δηλαδή γιατί είναι τόσο μοναδικό άθλημα για σένα;

Ναι, τώρα αυτό είναι μια απάντηση που μπορώ να την απαντήσω πολύ εύκολα. Γιατί μου άρεσε, ένα, αλλά δεν νομίζω ότι αυτό με ρωτάς.

Τι σου άρεσε;

Δεν νομίζω ότι... Ναι, γενικά δεν μπορείς να καταλάβεις, εν τέλει, τι σου αρέσει, πιστεύω. Όταν δηλαδή κάποιος σε ρωτάει: «Γιατί εσένα σ' αρέσει -ξέρω 'γώ- οι φακές;», «Εμένα μ' αρέσουν οι φακές γιατί μ' αρέσουν». Ωραία. Ναι, αλλά εν τέλει, νομίζω μ' αρέσει πάρα πολύ η επαφή με τη φύση, το ότι είναι κάτι το οποίο περνώντας πολλά χρόνια κολυμπώντας και βλέποντας πλακάκια, πλακάκια, πλακάκια, ναι, μετά νομίζω ήρθε και σαν αντίδραση ότι «Ωραία, δεν θέλω να ξαναείμαι μέσα σ' ένα γυμναστήριο». Και η αναρρίχηση είναι αυτό, σου δίνει το δικαίωμα -και όχι μόνο δικαίωμα- σε υποχρεώνει να μην είσαι μέσα σ' ένα γυμναστήριο. Δηλαδή σε υποχρεώνει να έχεις όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ποικιλία στην προπόνησή σου. Μ' αρέσει πάρα πολύ η κοινότητα της αναρρίχησης, δηλαδή τα παιδιά που κάνουν αναρρίχηση, η φιλοσοφία τους, κατά βάση προφανώς, είναι πιο απελευθερωμένοι στο..., έχουν αυτό το μυαλό του να δούμε και αυτό να κάνουμε κι εκείνο, να δούμε και το άλλο. Και νομίζω είναι κάτι το οποίο σε αναγκάζει και αυτό η αναρρίχηση, είτε σε επιλέγει. Δηλαδή δεν μπορείς να κάνεις αναρρίχηση άμα δεν έχεις αυτό το mindset, το ότι ενώ κάτι είναι εκ των πραγμάτων εύκολο, εσύ δεν μπορείς να το κάνεις. Αλλά προσπαθείς να το κάνεις. Δηλαδή δεν μπορώ να σας δώσω να το καταλάβετε τώρα.

Όχι, το καταλαβαίνουμε.

Αλλά κάποιος, ας πούμε, που κάνει βάρη, του 'ναι πολύ εύκολο να συγκρίνει τον εαυτό του. Θα σηκώσεις σήμερα 100 κιλά, αύριο θα σηκώσω 105, μεθαύριο θα σηκώσω 150. Στην αναρρίχηση μπορεί σήμερα να σκαρφαλώνω μια Χ βαθμολογία -η αναρρίχηση γενικά είναι βαθμολογημένη, η δυσκολία στην αναρρίχηση είναι βαθμολογημένη- αλλά το ότι εγώ σκαρφάλωσα μια Χ βαθμολογία δεν σημαίνει ότι αύριο μια άλλη διαδρομή στην ίδια βαθμολογία θα μπορώ να σκαρφαλώσω ή και πιο εύκολη, μπορεί να πέσω και σε πολύ πιο εύκολη απ' ό,τι είναι το όριο μου. Οπότε σου φτιάχνει μια λογική το ότι ποτέ δεν είσαι καλύτερος και δεν είναι ανταγωνιστική καθόλου. Γιατί πάντα ο αντίπαλός σου είναι ο βράχος. Δηλαδή οκέι, ό,τι και να γίνει ο αντίπαλος σου θα 'ναι πάντα εκεί και θα τον βλέπεις, θα σε "στοιχειώνει" -μέσα σε εισαγωγικά- ότι: «Ωραία, δεν το 'πιασα αυτό, τώρα αύριο θα πρέπει να το πιάσω». Οπότε μ' αρέσει πάρα πολύ αυτή η λογική και των ανθρώπων και σαν άθλημα το ότι έχει μια ποικιλία. Έχω δοκιμάσει αθλήματα πολλά, αλλά πάντα είναι -σχεδόν πάντα, δεν θέλω να κρίνω κανένα άθλημα- μου φαίνονται μονότονα, ενώ γουστάρω, κάνω φουλ ποδήλατο, κάνω τρέξιμο, κάνω κολύμπι, γουστάρω όλα τα αθλήματα, αλλά η αναρρίχηση είναι αυτό, ότι σου δίνει το κάτι, πρέπει να δεις, πρέπει να σκεφτείς, πρέπει να δεις, πώς θα το φανταστείς αυτό. Στο ποδήλατο εντάξει, σ' αρέσει να κοιτάς γύρω γύρω τη φύση, αλλά εντάξει, ξέρεις τι πρέπει να κάνεις, να σηκώσεις το πόδι σου και να το βάλεις μπροστά απ' το άλλο στο πετάλι. 

Ωραία. Επίσης, φαντάζεσαι τον εαυτό σου έτσι και μεγαλύτερο; Να συνεχίζει να κάνει, φαντάζομαι; Θέλω να πω πέρα απ' το αγωνιστικό κομμάτι που φαντάζομαι κάποτε σταματάει;

Ναι, το αγωνιστικό κομμάτι σταματάει σίγουρα. Και αυτό λίγο με στεναχωρεί ότι με βλέπω έχω μεγαλώσει, έχω γίνει 23, ναι. Εγώ ελπίζω μέχρι τα 30 να σκαρφαλώνω αγωνιστικά. Μπορεί του χρόνου το καλοκαίρι να πω δεν ξανασκαρφαλώνω, εντάξει οκέι. Αλλά τώρα, τώρα, ας πούμε, πιστεύω ότι μέχρι τα 30 θέλω να σκαρφαλώνω όσο το δυνατόν αγωνιστικά, γιατί βλέπω ότι και τον εαυτό μου ότι γίνομαι καλύτερος χρόνο με τον χρόνο. Οπότε δεν έχω κάποιον λόγο να σταματήσω όσο γίνομαι καλύτερος. Και είμαι σίγουρος ότι δεν θα σταματήσω ποτέ να σκαρφαλώνω. Τώρα -έχω και κάποια παραδείγματα- βλέπω αναρριχητές 95 χρονών να σκαρφαλώνουν και λέω -και 95 χρόνων να έχουν σκαρφαλώσει πολύ δύσκολες διαδρομές, δηλαδή κάποιες κλασικές δύσκολες διαδρομές, να έχουν σκαρφαλώσει μεγάλης ηλικίας- και λέω νομίζω δεν δικαιούμαι καν να πω ότι θα σταματήσω ή ότι δεν γίνεται να σκαρφαλώνεις. Δηλαδή όταν βλέπεις τον άλλον 90 χρονών να σκαρφαλώνει τέτοια δύσκολη διαδρομή λες: «Ωραία, νομίζω δεν έχω άλλη επιλογή, θα είναι δικαιολογία απλά». 

Ναι, ισχύει, ωραία. Οκέι, εμένα μ' έχεις καλύψει, δεν ξέρω τώρα αν θέλεις εσύ να πεις κάτι άλλο, αν θες να μοιραστείς κάτι έξτρα μαζί μας. 

Έναν προβληματισμό. Κοίτα, αυτό που -μια ευχή θα δώσω για την αναρρίχηση στην Ελλάδα- αυτό που θα άξιζε πάρα πολύ να συμβεί στην Ελλάδα είναι, ένα, να γίνει πιο δημοφιλές το άθλημα, σαν άθλημα, γιατί πιστεύω ότι αξίζει. Και το θέμα που δεν γίνεται είναι επειδή δεν γνωρίζει ο κόσμος το άθλημα, όχι τόσο πολύ επειδή δεν μας άρεσε. Δηλαδή η μεγαλύτερη..., η πλειοψηφία βασικά των Ελλήνων δεν ξέρουν τι είναι η αναρρίχηση. Μπορεί να το 'χουν δει στις ταινίες και να λένε: «Πω, αυτό είναι τέρμα extreme δεν το κάνουμε». Δεν είναι. Είναι extreme sport, δεν είναι τόσο extreme, ώστε να μην το δοκιμάσεις. Και θα 'θελα να καταλάβει η αναρριχητική κοινότητα το ότι έχουμε έναν κοινό στόχο. Ας πούμε, η αθλητική αναρριχητική κοινότητα ότι ο μόνος μας αντίπαλος είναι το να γίνουμε καλύτεροι. Γιατί βλέπω, έχω ζήσει, ας πούμε, και αντιπαλότητες και τέτοια στην αναρρίχηση στην Ελλάδα. Πιστεύω ότι δεν αξίζει. Δηλαδή είμαστε μια χώρα όπου, τώρα τουλάχιστον, είμαστε λίγοι οι αναρριχητές που σκαρφαλώνουμε αγωνιστικά. Θα 'θελα να 'μαστε εντελώς μια ομάδα, δηλαδή πώς είμαι εγώ με τα αδέρφια μου και τους αναρριχητές στην Ξάνθη, θα 'θελα έτσι, τόσο στενά δεμένοι, να 'μαστε και όλοι οι αναρριχητές στην Ελλάδα, όχι μόνο οι αναρριχητές στην Ελλάδα. Και με τους Βούλγαρους αναρριχητές κάνουμε παρέα και με όλες τις χώρες. Αλλά πρέπει να καταλάβουμε αυτό, το ότι είμαστε σ' αυτόν τον χώρο και πρέπει να συνεργαστούμε, αν θέλουμε να γίνουμε καλύτεροι. Οπότε ενώ η αναρρίχηση φαίνεται ένα καθαρά ατομικό άθλημα, το ότι «Ωραία, ένας βράχος, ένας αναρριχητής, σκαρφάλωσε τον». Στην ουσία δεν μπορείς να τον σκαρφαλώσεις, αν δεν έχεις ομάδα. Και μόνο η ομάδα μπορεί να σου γλιτώσει πάρα πολύ χρόνο. Και χρόνο και να κάνει την εμπειρία πολύ πιο διασκεδαστική. Οπότε άμα καταφέρουμε αυτό, πιστεύω και σαν Ελλάδα θα γίνουμε πολύ καλύτεροι αναρριχητές σε σύγκριση με το παγκόσμιο επίπεδο, γιατί είμαστε δυνατοί, συμφωνώ, αλλά δεν είμαστε τόσο πολύ καλοί στο να σκαρφαλώνουμε. Αν αυτό βγάζει νόημα. Οπότε αυτό, νομίζω ότι άμα γίνουμε μια ομάδα, θα γίνουμε πολύ καλύτεροι και μετά θα έρθει κι άλλος κόσμος. Και οι νέοι αναρριχητές θα είναι ακόμη καλύτεροι από μας και πλέον πιστεύω ότι θα 'χουμε ένα πολύ καλό υπόβαθρο για να λέμε ότι ναι, είμαστε Έλληνες και σκαρφαλώνουμε.

Ωραία. Τώρα, ωστόσο, μου προκάλεσες μία ερώτηση. Είπες, όμως, ότι δεν έχετε προπονητές τόσους πολλούς, μήπως και γι' αυτό δεν υπάρχει κόσμος που κάνει; Θέλω να πω σαν άθλημα υπάρχει από πίσω κάποιος να το στηρίξει; Εσένα μπορεί να σου άρεσε που το πάλευες μόνος σου, αλλά οι περισσότεροι κάπως θέλουνε να έχουν κάποιον που θα τους προπονεί σ' ένα πιο καθημερινό ή τακτικό, τέλος πάντων, επίπεδο, θα έλεγα.

Ναι, αυτό είναι μια καλή λύση, η οποία εγώ γιατί δεν την αναφέρω; Προφανώς, αυτό θα ήταν ιδανικό, να 'χαμε σε κάθε γειτονιά μια πίστα αναρρίχησης, όπως έχουμε ένα γήπεδο ποδοσφαίρου και όλα τα παιδιά κάνουν ποδόσφαιρο -να κάνουν ποδόσφαιρο και εγώ όλη μέρα ποδόσφαιρο έπαιζα-, αλλά με την ίδια λογική, ιδανικά θα 'τανε να έχουμε περισσότερες εγκαταστάσεις, καλύτερες, οκέι, και καλύτερες και περισσότερες. Εντάξει, ρε Μάνθο, οκέι και το τζόκερ θες να κερδίσεις. Και να 'χαμε και προπονητές περισσότερους. Τώρα αυτό είναι κάτι το οποίο δεν μπορεί να αλλάξει αύριο και δεν περνάει απ' το χέρι μου. Αυτό δηλαδή που εγώ προτείνω, το να είμαστε μια ομάδα, είναι κάτι το οποίο μπορεί αύριο το πρωί να 'μαστε όλοι μια ομάδα. Γίνεται; Θεωρητικά ναι. Πρακτικά ναι, όχι, δεν θα απαντήσω εγώ. Ναι, άμα είχαμε μεγαλύτερο budget, σίγουρα το πρώτο πράγμα που θα πρέπει να κάνουμε να 'χουμε περισσότερους προπονητές, περισσότερα γήπεδα και θα 'ρθει και ο κόσμος σίγουρα. Οπότε ευχαριστούμε και για την..., ναι, όντως είναι, είναι όντως ένα πράγμα το οποίο πρέπει να γίνει και θα 'χει αποτέλεσμα σίγουρα.

Εύχομαι κάποια στιγμή να γίνει κι αυτό! Οκέι, ευχαριστούμε πάρα πολύ!

Εγώ σ' ευχαριστώ για τον χρόνο.