Είμαι η Καραμπατζάκη Ευγενία, ερευνήτρια στο Istorima. Σήμερα, 22 Οκτωβρίου του 2021, βρισκόμαστε στην Αλεξανδρούπολη και μαζί μου έχω μία αφηγήτρια που η ιστορία της μου κίνησε αρκετά το ενδιαφέρον.

Καλησπέρα. Ονομάζομαι Αμαλία Κοσμίδου και θα μιλήσουμε… Σήμερα είμαστε εδώ, στην Αλεξανδρούπολη, για να μιλήσουμε για το θέμα της πτυχιακής μου και τη Σχολή μου γενικά και την πορεία μου σε αυτό και πώς οδηγήθηκα από το να είμαι μία κοπέλα που έδινε Πανελλήνιες σε μία κοπέλα η οποία είχε την πολύ μεγάλη χαρά να προσφέρει μία νέα προοπτική σε γυναίκες οι οποίες ήταν τυφλές και ανοίχτηκε μπροστά τους μία καινούργια δεξιότητα που δεν ήξεραν ότι την έχουν και ότι μπορούν να την τιθασεύσουν και εκείνες. Λοιπόν, το 2014 ήταν η χρονιά που έδινα Πανελλήνιες. Ήταν μία χρονιά που διαβάζαμε όλοι πάρα πολύ και κάναμε όλοι όνειρα και θέλαμε να πετύχουμε το στόχο μας. Δύσκολη χρονιά για όλους. Για μένα ευτυχώς δεν ήταν τόσο δύσκολη, διότι είχα αποφασίσει εξαρχής, αν και ήμουν αρκετά καλή μαθήτρια, ότι η σχολή που θέλω θα είναι μία σχολή πολύ στα μέτρα μου, πολύ εύκολα προσβάσιμη, χωρίς υψηλά μόρια, της οποίας την ομορφιά πάρα πολύ λίγοι ήξεραν τότε, το 2014. Μιλάμε για τη Σχολή της Αισθητικής και Κοσμετολογίας. Ήταν μία σχολή η οποία δεν ήταν η πρώτη επιλογή πολλών συμμαθητών μας, ειδικά στο βεληνεκές το δικό μας, που ήμασταν οι καλοί μαθητές της τάξης. Είχα στο μυαλό μου ότι θέλω να περάσω σε αυτή τη σχολή. Ήταν η πρώτη μου επιλογή από την τελευταία χρόνια. Βέβαια, αυτό δεν το εξωτερίκευα, διότι εμφανισιακά δεν μου φαινόταν καθόλου ότι θα έπρεπε να ασχοληθώ με αυτή τη σχολή, καθώς ήμουν ένα άτομο το οποίο δεν πρόσεχε ιδιαίτερα την εμφάνισή του, με ενδιέφεραν πιο πολύ τα μαθήματα από το να δείχνω πόσο καλοφτιαγμένη και όμορφη μπορώ να γίνω. Και κανένας δεν είχε στο μυαλό του ότι ένα τέτοιο κορίτσι μπορεί να γίνει αισθητικός. Όταν, δηλαδή, με ρωτούσαν, δεν έλεγα ακριβώς ότι θέλω να γίνω αισθητικός, έλεγα ότι «Θα δούμε πώς θα πάνε οι Πανελλήνιες», και γιατί δεν ήθελα ο κόσμος να σκέφτεται ότι «Αυτό το κορίτσι μπορεί να γίνει αισθητικός» ή «Δεν μπορεί να γίνει αισθητικός». Όταν, λοιπόν, βγήκαν τα αποτελέσματα και έβλεπα ότι μπορούσα με αρκετή ευκολία να περάσω σε αυτή τη σχολή, άρχισα να το ανακοινώνω. Και μιλάω για ευκολία επειδή γνώριζα τη βαθμολογία που είχα βγάλει στις Πανελλήνιες, που ήτανε μία πολύ, πολύ αξιόλογη βαθμολογία. Ήταν 16.500 μόρια. Μου λέγαν όλοι ότι «Κρίμα τα μόρια που έβγαλες. Θα πας σε μια σχολή η οποία δεν είναι απαιτητική και ίσως να μη σου ταιριάζει κιόλας» —το λέγαν, έτσι, κομψά— «και ίσως θα έπρεπε να γίνεις κάτι άλλο, να ασχοληθείς με τις ξένες γλώσσες ή με κάτι άλλο που θα σου ταίριαζε πιο πολύ». Υπήρχαν και αυτοί οι οποίοι λέγανε «Δεν πειράζει, μωρέ, θα ξαναδώσεις», ήταν και αυτοί, λοιπόν, που δεν είχαν στο μυαλό τους καν ότι ένα τέτοιο άτομο διαβάζοντας θα περνούσε σε μία τόσο χαμηλόβαθμη σχολή. Παρόλα αυτά, εγώ επέμεινα και είπα ότι ήταν μια σωστή επιλογή και ότι θα τη στηρίξω και θα την ακολουθήσω πηγαίνοντας σε αυτή τη σχολή πράγματι. Λοιπόν το Σεπτέμβριο, τον Οκτώβρη μάλλον του ‘14 ξεκίνησε αυτή η σχολή. Και δεν ήταν όπως την περίμενα, ήτανε ακόμη καλύτερη απ’ αυτό που περίμενα. Ξεκινήσαμε με μαθήματα τα οποία ήτανε παραϊατρικά. Μιλάμε για Δερματολογία, Μικροβιολογία, Βιολογία, Κυτταρική και Αναπτυξιακή. Μιλάμε για μία δύσκολη σχολή που ήθελε, πραγματικά ήθελε διάβασμα, παρόλο που ο κόσμος δεν την έχει έτσι στο μυαλό του. Για αυτό και το λέω τώρα, διότι είναι καλό να γνωρίζουμε ότι μία τέτοια σχολή, παρόλο που έχει χαμηλά μόρια διότι έχει χαμηλή ζήτηση, είναι μία πάρα πολύ αξιόλογη σχολή και ιδιαίτερα δύσκολη στο να τη φέρεις εις πέρας. Προχωρώντας τα εξάμηνα, άρχισε αυτό το επιστημονικό κομμάτι να ανοίγει και να γίνεται και πιο καλλιτεχνικό και πιο κοινωνικό, με κοινωνική υπόσταση. Μάθαμε, λοιπόν, αυτά τα τέσσερα χρόνια που ήμασταν εκεί —διότι η σχολή είναι τετραετής— ότι η αισθητική είναι ένα κράμα επιστήμης, τέχνης και κοινωνικής δεξιότητας. Οπότε, χρειάζονται και τα τρία για να γίνεις μία σωστή αισθητικός. Και για αυτό το λόγο δουλέψαμε εξίσου και τα τρία αυτά κομμάτια μέσα στη σχολή. Αυτό που μου άρεσε περισσότερο τότε θυμάμαι ότι ήτανε το μακιγιάζ, για αυτό και είχα διαλέξει να ασχοληθώ με αυτό. Βέβαια, αυτό στην πορεία άλλαξε, διότι είδα ότι υπάρχουν και άλλες προοπτικές, αλλά τότε το μακιγιάζ ήταν αυτό με το οποίο ασχολούμουν περισσότερο. Η σχολή μάς έδινε τη δυνατότητα να ασχοληθούμε και με πολλά πράγματα πέρα από αυτό. Δηλαδή, τότε γινόταν δράσεις εθελοντικές μέσα στη σχολή. Πηγαίναμε σε σχολεία και βάφαμε παιδάκια με face painting. Έχει τύχει να πάμε σε θέατρο, να ασχοληθούμε με επίσης παιδικό θέατρο, αλλά πάλι ήταν κάτι εθελοντικό. Ήταν μία πολύ ωραία κατάσταση εκεί, πολύ σωστά δομημ[00:05:00]ένη και οργανωμένη, που μας άφηνε να ασκήσουμε και το καλλιτεχνικό μας κομμάτι και το επιστημονικό, γιατί αλλιώς δεν γίνεται, και το κοινωνικό, μέσω των εθελοντικών δράσεων. Λοιπόν περνούσαν τα εξάμηνα. Ήμουν πάρα πολύ ευχαριστημένη με την πορεία μου και ήμουν πάρα πολύ ευχαριστημένη και με την επιλογή μου. Ήταν τελικά η πιο σωστή επιλογή που είχα κάνει το να ακολουθήσω αυτή τη σχολή, παρόλο που ακόμη και μέχρι το τρίτο και το τέταρτο έτος μού λέγανε «Άσ’ την ρε αυτή τη σχολή πια και πήγαινε σε κάτι άλλο, να σου ταιριάζει πιο πολύ επιστημονικά», γιατί πολλοί με είχαν στο μυαλό τους ότι θα μπορούσα να γίνω δασκάλα η ψυχολόγος ή κάτι τέτοιο παρεμφερές, γιατί ήμουν στη θεωρητική κατεύθυνση. Παρόλα αυτά, εγώ συνέχισα να επιμένω και να λέω: «Όχι! Εγώ θα μείνω εδώ και θα προσφέρω αυτό που μπορώ να προσφέρω στην αισθητική και θέλω και η αισθητική να μου προσφέρει αυτά που μπορεί να μου προσφέρει».

Ήρθε η ώρα, λοιπόν, να προχωρήσουμε στην πτυχιακή μας εργασία. Ήταν το τελευταίο εξάμηνο της σχολής, στο οποίο πρέπει να συνδυάσουμε την πτυχιακή μας εργασία με την πρακτική άσκηση, η οποία γίνεται σε κάποιο κέντρο αισθητικής, που είναι κανονική δουλειά, και μπορούμε να το κάνουμε είτε ξεχωριστά, σε διαφορετικά εξάμηνα, είτε ταυτόχρονα. Εγώ επέλεξα να το κάνω ταυτόχρονα, μόνο που έπρεπε να προσεγγίσουμε κάποιον εκπαιδευτή, κάποιον καθηγητή της σχολής, ώστε να μας αναλάβει και να μας πατρονάρει στην προσπάθειά μας αυτή. H αλήθεια είναι ότι έχω να μιλήσω τώρα για μία εκπαιδεύτρια, καθηγήτρια την οποία την αγαπάω πάρα πολύ ακόμα και τη σέβομαι απεριόριστα και ήταν και η καθηγήτρια που με πατρoνάρισε στη διπλωματική, στην πτυχιακή μου εργασία. Μπορώ να πω το όνομά της; Είναι η Κυρία Κοτζαηλία Καλλιόπη, η οποία είναι ένας υπέροχος άνθρωπος και ήτανε μία από τις γυναίκες που με έχτισαν επαγγελματικά, και της το οφείλω αυτό και είναι καλό που έχω την ευκαιρία να το πω ξανά. Το έχω πει και σ’ αυτήν, το λέω και τώρα. Η γυναίκα, λοιπόν, αυτή είναι μία πολύ ευαίσθητη και πολύ δυναμική ταυτόχρονα γυναίκα, την οποία την είχα ξεχωρίσει ήδη από τα μαθήματα που κάναμε μέσα στο ΤΕΙ και θεώρησα ότι «Να, αυτή η γυναίκα μπορεί να με βοηθήσει να πάω αυτό που σκέφτηκα ακόμη παρακάτω». Της πρότεινα, λοιπόν… Ήταν πολύ ρηξικέλευθο να προτείνει ένας μαθητευόμενος, ένας φοιτητής ένα θέμα πτυχιακής και ήταν κάτι που δεν θα το δεχόταν εύκολα κάποιος άλλος καθηγητής, γιατί τα θέματα είναι πολύ εξειδικευμένα και πολύ συγκεκριμένα στον κλάδο μας. Παρόλα αυτά, η γυναίκα αυτή δέχτηκε να την προσεγγίσω και να της προτείνω το θέμα της πτυχιακής που είχα σκεφτεί. Το θέμα, λοιπόν, που είχα σκεφτεί ήτανε να κάνουμε μαθήματα σε γυναίκες με προβλήματα όρασης, μαθήματα μακιγιάζ, και πώς μπορούν αυτές οι γυναίκες παρά το πρόβλημα που έχουν στα μάτια τους να τιθασεύσουν μία τέχνη η οποία είναι καθαρά οπτική. Οπότε, λοιπόν, πώς μπορούμε μία γυναίκα —ή έναν άντρα, απλά έτυχε να είναι γυναίκες το αντικείμενο της εργασίας μας—, πώς μπορεί μία γυναίκα που έχει προβλήματα όρασης να μακιγιαριστεί μόνη της χωρίς καμιά βοήθεια, λοιπόν, κάτι το οποίο για όσους δεν γνωρίζουν από μακιγιάζ είναι δύσκολο ακόμη και να έχεις πλήρη όραση. Θέλει μία δεξιοτεχνία και μία τεχνική η οποία μαθαίνεται και δεν είναι πάρα πολύ εύκολο να συμβεί έτσι από μόνη της. Λοιπόν, η γυναίκα αυτή δέχτηκε απευθείας χωρίς να μου φέρει καμία αντίρρηση και μου είπε: «Ναι! Εγώ είμαι εδώ και σε στηρίζω για ό,τι χρειαστείς». Και πράγματι, ήταν εκεί και με στήριξε σε ό,τι χρειάστηκα. Το είπε και το έκανε. Λοιπόν, μετά από αυτό το σημείο αποφασίσαμε να παντρέψουμε την εθελοντική δράση, που θα ήταν το πρακτικό κομμάτι της διπλωματικής, της πτυχιακής μάλλον, και το κομμάτι της συγγραφής, το οποίο ήτανε το άλλο κομμάτι της πτυχιακής. Έπρεπε, λοιπόν, το κομμάτι της συγγραφής, το συγγραφικό να στηριχθεί πάνω σε ένα εθελοντικό, σε μία εθελοντική δράση. Για να γίνει αυτό, είχαμε μία εξαιρετική και γρήγορη συνεργασία με το Σύλλογο Τυφλών Θεσσαλονίκης, τον οποίον προσέγγισα προσωπικά εγώ. Πέρασα από το κεντρικό τους σημείο, το οποίο τύχαινε ευτυχώς να είναι και πολύ κοντά στο σπίτι μου στη Θεσσαλονίκη. Τους προσέγγισα. Μου είπαν ότι «Ναι, εμείς είμαστε εδώ για να σε βοηθήσουμε και να στηρίξουμε». Πέρασα από ένα «τεστ» που περνάνε όλοι όσοι θέλουν να γίνουν εθελοντές σε έναν τέτοιο σύλλογο και μόλις άκουσαν την ιδέα μού είπαν ότι «Μπορείς να συμμετέχεις». Το τεστ αυτό αφορούσε μία προσωπική συνέντευξη και αφορούσε και μία μέτρηση διάθεσης, δικής μας διάθεσης, πόσο μπορούμε να προσφέρουμε, τι μπορούμε να το προσφέρουμε και σε τι θέση είμαστε να το κάνουμε αυτό, έτσι, για να μπορέσουν να προστατεύσουν κι εκείνοι τη δική τους υπόσταση. Και πολύ καλά έκαναν, πολύ ορθώς έπραξαν.[00:10:00] Λοιπόν, με το που έγινε, πέρασε αυτό το τυπικό κομμάτι, απευθείας μου βρήκαν οι ίδιοι μία ομάδα γυναικών με προβλήματα όρασης, πολύ ετερόκλητη. Δηλαδή, είχαμε κοπέλες οι οποίες είχαν ολικό πρόβλημα στην όραση, μηδενική ικανότητα όρασης, είχαμε κοπέλες οι οποίες είχαν μερική όραση, είχαμε κοπέλες οι οποίες μπορούσαν να δουν συγκεκριμένα πράγματα υπό συγκεκριμένες συνθήκες φωτός, για παράδειγμα, και είχαμε και κοπέλα η οποία σιγά-σιγά εξασθενεί η όρασή της όσο περνούν τα χρόνια, οπότε, ΟΚ, είναι κάτι που θα της χρειαστεί στο μέλλον αν δεν της χρειαστεί τώρα. Οπότε, είχαμε όλη τη γκάμα και το ουράνιο τόξο μίας προβληματικής όρασης, κάτι που βοήθησε πάρα πολύ στο να… Παρόλο που είχαμε ένα μάθημα πολλών ταχυτήτων αναγκαστικά, ήταν και κάτι το οποίο μας κρατούν σε εγρήγορση και ήτανε πάρα πολύ ενδιαφέρον και για όλους.

Η ομάδα αυτή συντάχθηκε, λοιπόν, πάρα πολύ εύκολα με ευθύνη του συλλόγου και τον ευχαριστώ πάρα πολύ για άλλη μία φορά, διότι μ’ έβγαλε από μία πολύ δύσκολη θέση, να ψάχνω και να προσπαθώ μόνη μου να φτιάξω την ομάδα αυτή. Την έφτιαξαν εκείνοι για μένα. Ήτανε μία καταπληκτική ομάδα με γυναίκες οι οποίες ήτανε πολύ δυναμικές και πολύ τρυφερές μαζί και πολύ γλυκές και πολύ συνεργάσιμες και πολύ εύστροφες. Ό,τι συζητούσαμε και ό,τι τους έδειχνα απευθείας μπορούσαν να το κάνουν πράξη, που σημαίνει ότι είχανε μία εξαιρετική σύνδεση του μυαλού τους με τα χέρια τους και με την αίσθηση του χώρου γενικά και του προσώπου τους, που είναι πολύ σπάνιο και πολύ, πολύ όμορφα να υπάρχει. Οι γυναίκες, λοιπόν, αυτές και εγώ μαζί τους ως εκπαιδεύτρια συναντιόμασταν μία φορά την εβδομάδα. Συνήθως ήταν Σαββατοκύριακα αλλά, αν θυμάμαι καλά, ήταν και κάποιες μέρες μέσα στην εβδομάδα. Ήταν πολύ όμορφες ώρες αυτές για μένα. Νομίζω ότι ήταν και για εκείνες. Στην αρχή ξεκινήσαμε με μαθήματα τα οποία αφορούσαν γενικά την ανατομία του προσώπου: τι πιάνουμε όταν πιάνουμε το πρόσωπό μας, τι κόκκαλα έχουμε από κάτω, τι μύες υπάρχουν, πώς μπορούμε να βρούμε κλίσεις στο πρόσωπο που να τις εξυπηρετούν και εκείνες. Θα συνεχίσω στην πορεία και θα καταλάβετε τι εννοώ, όταν θα πάμε στο κομμάτι του μακιγιάζ. Σκαλίσαμε λίγο τα νεσεσέρ τους και είδαμε τι έχουν από προϊόντα και από πινέλα και πώς μπορούν με την αφή να τα ξεχωρίσουν. Μάθαμε τα χρώματα ξανά, διότι αυτές οι γυναίκες γνώριζαν τα χρώματα. Κάποιες τα είχαν δει ξανά στη ζωή τους πριν χάσουν την όρασή τους ή πριν εξασθενήσει, κάποιες όμως δεν τα είχαν δει ποτέ και μου εξήγησαν όταν τις ρώτησα —γιατί τις ρώτησα και εγώ πράγματα για να μπω στον κόσμο τους— ότι δεν ξέρουν πώς είναι το πράσινο αλλά ξέρουν ότι τα φύλλα είναι πράσινα όταν είναι άνοιξη, οπότε είναι ένα χρώμα το οποίο είναι αισιόδοξο, είναι φυσικό, είναι χαρούμενο, είναι ασφαλές, διότι υπάρχει στη φύση. Δεν είναι έντονο αλλά είναι όμορφο στο να το βλέπει κάποιος. Αντιλαμβάνονταν, από ό,τι φαίνεται, τα χρώματα με συναισθήματα και με καταστάσεις. Λοιπόν, το επόμενο που μάθαμε, που έμαθα εγώ από κείνες και τις βοήθησα να το βάλουν και στην καθημερινότητά τους, ήτανε πώς θα ξεχώριζαν τα πράγματα που έχουν στο νεσεσέρ τους. Ήταν η πρώτη φορά που είχαν έναν επαγγελματία να τους μιλάει για χρώματα και τι κόκκινο είναι αυτό που έχουνε στην τσάντα τους, τι σκιά είναι αυτή —αυτή είναι μπλε αλλά τι μπλε είναι αυτή η σκιά; Δεν είναι κάτι που μπορεί ο καθένας να τους το πει. Οπότε, το είπαμε μαζί και βρήκαμε τρόπους να τα ξεχωρίζουν μέσα στο νεσεσέρ τους. Ήταν ένα μάθημα κομμένο και ραμμένο για τα δικά τους μέτρα. Λοιπόν, ο τρόπος να τα ξεχωρίζουν ήτανε είτε να τα βάζουν σε διαφορετικά δοχεία, οπότε το τετράγωνο ήτανε το μπλε χρώμα και το στρόγγυλο ήταν το κόκκινο, ας πούμε κάπως έτσι. Κάποιες κοπέλες δέναν λαστιχάκια γύρω από το αγαπημένο τους κραγιόν ώστε πιάνοντας το λαστιχάκι να ξέρουν ότι «Είμαστε εδώ, σ’ αυτό το κραγιόν που θέλουμε να βάλουμε» ή κάποιες κοπέλες που ξέρανε το σύστημα μπράιγ και να διαβάζουν σύμφωνα με αυτό, βάζαν αυτοκολλητάκια ή κάποια άλλα διακριτικά πάνω στις συσκευασίες ώστε να μπορούν να ξεχωρίζουν. Λοιπόν, τα πρώτα μας μαθήματα ήταν, έτσι, αναγνωριστικά και ανακαλύπταμε ακόμη πράγματα. Χρησιμοποιούσαμε πάρα πολύ τα δάκτυλα μας, και εδώ είναι που έρχεται η ανατομία του προσώπου και οι ευθείες που έχουμε στο πρόσωπό μας, οι καμπύλες, τα οστά που ξεχωρίζουν. Για αυτό και χρησιμοποιούσαμε τις ευθείες των δακτύλων μας, για να φτιάξουμε ευθείες και στο πρόσωπό μας, όπως για παράδειγμα στο να κάνουμε ένα καλό contouring στα μάγουλά μας ή στο να κάνουμε στα φρύδια μας ένα ωραίο σχήμα. Πάλι χρησιμοποιούσαμε την αφή. Να σας πω ότι για αυτήν τη διαδικασία χρειάστηκε και εγώ η ίδια, παρόλο πο[00:15:00]υ έχω και από μόνη μου υψηλή μυωπία, να μπω στη διαδικασία να κάνω ένα μακιγιάζ χωρίς φακούς επαφής, που σημαίνει ότι ένα άτομο με 9,5 βαθμούς μυωπία μπήκε στη διαδικασία να βαφτεί χωρίς να βλέπεται στον καθρέφτη. Δηλαδή, όταν εγώ βλέπω στον καθρέφτη βλέπω μία μάζα άμορφη που δεν ξεχωρίζει χαρακτηριστικά και ίσως να ξεχωρίζουν τα μαλλιά λόγω χρώματος. Αυτή είναι η κατάσταση ενός ανθρώπου που έχει 9,5 βαθμούς μυωπία. Ένας άνθρωπος που κάθεται στον καθρέφτη σε μία πολύ λογική απόσταση δεν μπορεί να ξεχωρίσει τίποτα πέρα από μάζα και χρώματα ίσως, ίσως, αν είναι τυχερός. Οπότε, μπήκα κι εγώ σε αυτή τη διαδικασία. Είδα πόσο δύσκολο είναι, είδα επίσης ότι μπορεί να τα καταφέρει ένας άνθρωπος αν βρει τρόπους να ξεχωρίσει τα κόκαλα και τους μύες του πάνω στο πρόσωπό του. Για αυτό και μπήκα στη διαδικασία εγώ πρώτη να το δοκιμάσω ώστε να μπορέσω να το δώσω και στις κοπέλες που ήταν μαζί μου. Έτσι, λοιπόν, ξεκίνησαν κι εκείνες σιγά-σιγά. Στην αρχή ήτανε πιο δύσκολα. Τα χέρια μας λίγο τρέμανε. Η μάσκαρα αντί να καταλήξει στις βλεφαρίδες κατέληγε αλλού. Αλλά, ήταν πολύ χαριτωμένο και πολύ γλυκό να γίνεται. Το αντιμετωπίζανε με πάρα πολύ χιούμορ. Πείραζαν οι κοπέλες η μία την άλλη, οπότε ήτανε πολύ ωραίο το κλίμα. Γενικά, ήταν πολύ ωραίο το κλίμα. Ήμασταν γυναίκες οι οποίες στηρίζαμε πάρα πολύ η μία την άλλη, οπότε ήτανε όλη μία συνταγή η οποία πέτυχε εξαρχής. Λοιπόν, στη συνέχεια αρχίσανε τα μαθήματα αυτά να γίνονται πολύ πιο άνετα. Κινούμασταν στο χώρο πολύ πιο άνετα. Να πω κάπου εδώ ότι τα άτομα με προβλήματα όρασης δεν είναι άτομα που χρειάζονται τη βοήθειά μας πάντα, εκτός αν μας ζητήσουν. Τώρα προσπαθώ να μη μιλήσω εξ ονόματός τους, προσπαθώ να σας μεταφέρω τις εμπειρίες που είχα στο χώρο αυτόν. Δηλαδή, όταν κάτι έπεφτε στο πάτωμα φρόντιζα να μην το σηκώνω και να τους το δίνω. Το βρίσκανε μόνες τους. Δεν είχαν κανένα απολύτως πρόβλημα. Μόνο όταν μου ζητούσαν βοήθεια ήμουν εκεί για να τις βοηθήσω. Και έχω την εντύπωση, φαντάζομαι, ότι αυτός είναι και ένας τρόπος να φερόμαστε σε ένα άτομο που είναι μη βλέποντας με τρόπο που το αντιμετωπίζουμε ως ίσο, να σεβόμαστε το πότε θέλει βοήθεια και πότε όχι. Οπότε, όταν μου ζητούσαν βοήθεια ήμουν εκεί, όταν έβλεπα ότι μπορούν να το καταφέρουν και μόνες του δεν ανακατευόμουν καθόλου. Εύχομαι να μην κάνω λάθος και να μην διαψευστώ, αλλά τουλάχιστον εμείς έτσι αντιμετωπίζαμε την ομάδα μας. Λειτουργούσαμε με ήχους. Ήταν πάρα πολύ ωραία εμπειρία γενικά και καταλήξαμε μετά από ένα σημείο να μη χρειάζονται σχεδόν καθόλου τη βοήθεια ενός τρίτου για να πετύχουν ένα μακιγιάζ που άρεσε στις ίδιες. Κάναμε ακόμη και τα πιο δύσκολα κομμάτια ενός μακιγιάζ, όπως είναι, για παράδειγμα, να τοποθετήσουμε ένα eyeliner ή να τοποθετήσουμε ένα κραγιόν, το οποίο είναι δύσκολο ακόμη και για ένα άτομο το οποίο βλέπει. Έχει ευθείες, έχει πολύ συγκεκριμένες κινήσεις που πρέπει να γίνουν και εμείς ήμασταν σε θέση πλέον να τη φέρουμε εις πέρας. Οπότε, είναι κάτι για το οποίο ήμασταν πολύ, πολύ περήφανες και πρώτη εγώ για αυτές, γιατί έβλεπα όλη τους την προσπάθεια και όλο το ταξίδι που χρειάστηκε για να το κάνουν αυτό. Τα μαθήματα, λοιπόν, ολοκληρώθηκαν μετά από περίπου έξι μήνες, ίσως και λίγο λιγότερο ή λίγο παραπάνω. Νομίζω ότι ήταν έξι μήνες, ωστόσο. Ήταν, λοιπόν, σε έξι μήνες σε εξαιρετική θέση να μπορούν να εξυπηρετήσουν μόνες τους τον εαυτό τους χωρίς να έχουν τη βοήθεια και την καθοδήγηση κανενός. Μπορούσαν πλέον να πάνε σε ένα κατάστημα, επίσης, και να ξέρουν τι να ζητήσουν χωρίς να αφεθούν τελείως στα χέρια της πωλήτριας. Αφήνεσαι, πάντα αφήνεσαι, αλλά μπορούσαν πλέον να έχουν τη δική τους γνώμη και να πουν ότι «Όχι. Εγώ θέλω το συγκεκριμένο, γιατί ξέρω πια ότι αυτό μου πηγαίνει, και μπορεί να μη βλέπω το χρώμα, αλλά ξέρω ότι μου πάει και θέλω αυτό». Οπότε, ήμασταν πάρα, πάρα πολύ ευχαριστημένες με το αποτέλεσμα. Κάτι άλλο που θα θέλατε να μάθετε;

Ναι. Η πρώτη επαφή με αυτές τις γυναίκες πώς ήτανε;

Ήταν μία μέρα, μάλλον ένα απόγευμα το οποίο το θυμάμαι πάρα πολύ έντονα, γιατί ήταν η μέρα προτού ξεκινήσω την πρακτική μου άσκηση και αρχίζει αυτό να γίνεται πολύ μεγάλο κομμάτι της ημέρας μου, και ο εθελοντισμός και η εργασία η πτυχιακή και η άσκηση μαζί. Ήμουν τυχερή που έγινε πριν την άσκηση, γιατί ήμουν ξεκούραστη και ορεξάτη και, έτσι, πολύ μέσα σε αυτό που πρόκειται να γίνει. Ήτανε μία μέρα η οποία είχα αρκετό άγχος, γιατί δεν είχα ξαναβρεθεί στη θέση του εκπαιδευτή ποτέ. Είχα βρεθεί, όμως, στη θέση του εκπαιδευόμενου και, επειδή είχα πάντα ένα πολύ ξεχωριστό δέσιμο με τους ανθρώπους που με δίδασκαν, γιατί τους εκτιμώ όλους και τους σέβομαι όλους όσους μπήκαν στη διαδικασία [00:20:00]να με διδάξουν κάτι, είχα θεωρήσει —και το θεωρώ ακόμη, για αυτό και ασχολούμαι ακόμη με την εκπαίδευση— ότι το καλό που πήρα από τους εκπαιδευτές μου πρέπει με κάποιον τρόπο να το γυρίσω πίσω. Στο σύμπαν; Στους ανθρώπους; Πρέπει κάπως αυτή την ενέργεια την καλή που έχω απ’ αυτούς τους εκπαιδευτές μέσα μου να τη βγάλω προς τα έξω σε άτομα τα οποία θέλουν να μάθουν. Οπότε, πήγα με αυτή τη διάθεση, και με πολύ μεγάλη ευτυχία διαπίστωσα ότι και οι γυναίκες που ήταν απέναντί μου ήθελαν πάρα πολύ να μάθουν, και εκτός από το να μάθουν ήθελαν και πάρα πολύ και να με βοηθήσουν, γιατί ήξεραν ότι αυτή δράση στήνεται με αφορμή μία εργασία την οποία είχα αναλάβει, εργασία πανεπιστημιακή, η οποία είχε ένα ποσοστό δέσμευσης και συνέπειας και ακρίβειας που έπρεπε να επιτευχθεί. Οπότε, λοιπόν, είχαμε όλοι πάρα πολύ καλή διάθεση. Φρόντισαν, έχω την εντύπωση, να με κάνουν να νιώθω άνετα στο χώρο. Παρόλο που προσπαθούσα να γίνει το αντίθετο, τελικά δεν έγινε. Εκείνες προσπάθησαν να με βάλουν στον κόσμο τους και ομολογώ ότι τα κατάφεραν. Η πρώτη φορά που συναντηθήκαμε ήτανε αναγνώριση του νεσεσέρ που είχε η καθεμία. Έφερε η κάθε κοπέλα το νεσεσέρ της και σκαλίσαμε το νεσεσέρ και βρήκαμε τι έχουνε, τι πρέπει να πετάξουν, τι πρέπει να κρατήσουν, τι τους πηγαίνει από αυτά που έχουν, τι πρέπει να προσθέσουν ακόμα. Οπότε, ήταν μια αναγνωριστική και πολύ, πολύ φιλική συνάντηση και τη θυμάμαι με πολλή αγάπη.

Περιέγραψέ μου με λεπτομέρειες μια ώρα διδασκαλίας. Δηλαδή, έμπαινες στην τάξη και… Πώς ξεκινούσε όλη η φάση, να το πω έτσι;

Αρχικά, δεν ήταν μία ώρα. Ήτανε μία συνάντηση η οποία μπορεί να κρατούσε από δύο έως και τρεις ώρες. Σκεφτείτε ότι ένα μακιγιάζ για να γίνει από έναν βλέποντα χρειάζεται μισή με μία ώρα, μισή ώρα αν θέλει κάτι πολύ, πολύ φυσικό, μία ώρα αν θέλει ένα full-face μακιγιάζ με λεπτομέρειες. Οπότε, ένα άτομο το οποίο δεν μπορεί να δει ή έχει πρόβλημα στην όραση γενικά σίγουρα του χρειάζεται πολύ παραπάνω μέχρι να αναγνωρίσει τα πράγματα που θέλει να χρησιμοποιήσει, να δει στο πρόσωπό του τις ευθείες του, να το ψηλαφήσει. Οπότε, ήταν ένα μάθημα που κρατούσε δύο έως τρεις ώρες. Ξεκινούσαμε με το να βγάζουμε στον πάγκο τα προϊόντα που θα χρησιμοποιήσουνε κάθε φορά ώστε να μην μπαίνουν κοπέλες στη διαδικασία να ψάχνουν το νεσεσέρ τους εκείνη την ώρα. Ήταν μία πρακτική λύση η οποία βοήθησε κι εκείνες στην πορεία. Στην αρχή τοποθετούσαμε το μέικ απ, το οποίο είναι η βάση γενικά του μακιγιάζ, ή κάποια κρέμα, διότι οι κοπέλες… Κάποιες ήταν πολύ νεαρές σε ηλικία και τα πρόσωπά τους ήταν πανέμορφα, οπότε δεν χρειαζόταν κάτι πολύ, πολύ εξειδικευμένο. Κάποιες κοπέλες είχαν επιλέξει το πινέλο. Άλλες κοπέλες, επειδή δεν είχανε ξαναχρησιμοποιήσει πινέλα οι περισσότερες, το τοποθετούσαν με τα χέρια, και ήταν πολύ εντάξει αυτό αν τις βόλευε και αν, φυσικά, οι συνθήκες υγιεινής ήταν πολύ, πολύ σωστές, όπως και ήτανε. Οπότε, κάποιες είχανε κρατήσει το πινέλο, κάποιες είχαν κρατήσει τα ακροδάχτυλά τους για την εφαρμογή. Στη συνέχεια πηγαίναμε στο contouring, στη φωτοσκίαση δηλαδή, και δίναμε ένα, έτσι, καλύτερο σχήμα —όχι καλύτερο, ένα, έτσι, πιο όμορφο σχήμα. Ας μην πω όμορφο.

Τονίζαμε…

Μπράβο. Τονίζαμε λίγο καλύτερα το σχήμα του προσώπου μας και το περίγραμμα του προσώπου με τον τρόπο που εκείνες ήθελαν να δουν τον εαυτό τους, γιατί πρέπει να πω ότι είχαμε κοπέλα η οποία ήτανε πιο πολύ ροκ, πανκ, είχε το δικό της στυλ, είχαμε κοπέλα η οποία ήθελε τελείως φυσικό μακιγιάζ, είχαμε κοπέλα η οποία είχε ένα καταπληκτικό δέρμα, όποτε ήθελε μια πολύ λαμπερή όψη αλλά τίποτα ιδιαίτερο, γιατί ήταν και πάρα, πάρα πολύ όμορφη. Οπότε, στα μέτρα της κάθε κοπέλας και ανάλογα με το στυλ της πηγαίναμε και ανάλογα με τα χρώματα και τα σχήματα. Στη συνέχεια τοποθετούσαμε τη σκιά των ματιών με βοήθεια είτε τα δάχτυλά μας, βάζαμε όρια δηλαδή με τα δάχτυλά μας, είτε βάζαμε όρια με κάποιο λευκοπλάστ το οποίο έμπαινε στην άκρη των ματιών, όπως κάνουμε και τα άτομα που είμαστε βλέποντες, προκειμένου να γίνει μία ευθεία χωρίς να έχουμε κάποιο πρόβλημα στο σχήμα. Κάποιες βάζαμε και eyeliner που ήμασταν, έτσι, πιο γενναίες και πιο, έτσι, με δεξιοτεχνικές τάσεις. Και η κοπέλα που ήτανε πιο πανκ είχε και αυτή την τάση γενικά. Βάζαμε το κραγιόν μας στο τέλος, που ήταν και, έτσι, λίγο πιο δύσκολο, γιατί τα χείλη είναι… Το βασικό στα χείλη είναι το περίγραμμα, οπότε, εντάξει, ήθελε μία παραπάνω προσπάθεια. Είχαμε κραγιόν τα οποία ήτανε φυσικά, είχαμε κραγιόν που ήταν έντονα, είχαμε κραγιόν τα οποία ήτανε ροκ, πανκ, μπλε, και το καθένα απ’ αυτά αντικατόπτριζε την προσωπικότητά της κάθε κοπέλας. Οπότε, αυτές οι γυναίκες είχαν την ευκαιρία να εξωτερικεύσουν [00:25:00]με μία μορφή τέχνης, που ήταν το μακιγιάζ, και όλη τους την προσωπικότητα. Ήτανε μία μορφή για να δηλώσουν στο κοινό, στην κοινωνία, ότι «Εγώ είμαι αυτή. Είμαι πανκ, είμαι ροκ, το χαίρομαι και μπορώ να το δείξω και προς τα έξω». Είναι μία μορφή τέχνης που μας βοηθάει να δείξουμε στοιχεία του χαρακτήρα μας προς τα έξω, οπότε αυτό και κάναμε. Αυτή ήτανε μια μέρα. Στο τέλος της ημέρας είναι πολύ σημαντικό ότι καθαρίζαμε το χώρο μας, δηλαδή βάλαμε και αυτήν την τακτική στην καθημερινότητά μας, να φροντίζουμε και να συμμαζεύουμε το χώρο μας, να καθαρίζουμε τα πινέλα μας, να καθαρίζουμε τις σκιές που μπορεί να έχουν πέσει στο γραφείο μας, που και αυτό ήταν μια δεξιότητα που πλέον δεν χρειαζόταν να την κάνει άλλος για αυτές. Το κάναν εκείνες. Και κάποια στιγμή, αν θυμάμαι καλά, πρέπει να μάθαμε και υγιεινή, ντεμακιγιάζ, σωστή τοποθέτηση κρέμας, σωστή τοποθέτηση μάσκας. Ήταν απορίες που τις είχανε, οπότε τις λύσαμε πάρα, πάρα πολύ εύκολα.

Δυσκολίες που αντιμετώπισες στη διαδικασία εκπαίδευσης των ανθρώπων αυτών;

Ήταν ιδιαίτερα εύκολη διαδικασία, πράγμα το οποίο, για κάποιον λόγο που δεν γνωρίζω, το περίμενα εξαρχής, δηλαδή εξαρχής ήμουν σίγουρη ότι δεν θα έχουμε κανένα πρόβλημα, όπως και δεν είχαμε όντως κανένα πρόβλημα. Έχω διδάξει και άτομα τα οποία είναι βλέποντα, έχω διδάξει και άτομα τα οποία είναι μη βλέποντα. Δεν είχε καμία διαφορά, καμία διαφορά δεν είχε. Ίσα-ίσα, η όρεξη ήταν πολύ μεγαλύτερη. Η δεξιοτεχνία ήταν λίγο μικρότερη για τεχνικούς λόγους, καταλαβαίνετε, η όρεξη όμως ήταν τόσο μεγάλη και η επαφή που είχανε με τα πινέλα τους και το πρόσωπό τους ήταν τόσο αριστοτεχνική, που ειλικρινά δεν είχαμε κανένα απολύτως πρόβλημα. Για αυτό και το θυμάμαι μόνο με αγάπη και μόνο με καλή διάθεση. Δεν είχαμε αντιμετωπίσει τίποτα περίεργο, ούτε στη συμπεριφορά, ούτε στη δεξιοτεχνία, ούτε στα ωράρια. Ήμασταν όλες μια ομάδα εξαιρετική.

Μου κάνει εντύπωση πώς σου μετέδιδαν το πώς νιώθουν αυτές οι κοπέλες, το τι ήθελαν να βγάλουν στον έξω κόσμο.

Ήταν εξαιρετικό αυτό. 

Πώς σου μετέφεραν το τι χρώματα θέλουν να φορέσουνε; Με τι το συνδυάζαν αυτό το πράγμα;

Λοιπόν, μέχρι την στιγμή που συναντήθηκαν οι δρόμοι μας οι κοπέλες αυτές είχαν πάρα πολλή εμπιστοσύνη ασφαλώς σε άτομα τα οποία ήταν δικά τους, δικά τους άτομα, γονείς, αδέρφια, φίλους, οι οποίοι τις συνόδευαν στα μαγαζιά και τις βοηθούσαν να διαλέξουν τα χρώματα που τους ταίριαζαν. Οπότε, είχαν μία ιδέα ήδη για το τι τους ταιριάζει και το τι θέλουν να δείξουν προς τα έξω. Απλά, ήταν η ευκαιρία τους να το δείξουν πέρα από τα ρούχα, πλέον να το δείξουν και με το μακιγιάζ. Θα ξαναπώ για την κοπέλα που ήτανε πανκ ροκ, μια τύπισσα καταπληκτική, η οποία πρώτη φορά στη ζωή της φόρεσε μπλε κραγιόν ενώ όλοι της οι γύρω της έλεγαν ότι «Μην το φοράς γιατί είσαι όμορφη και αγριεύει το μπλε και δεν σου πάει» κτλ. Μαζί αποφασίσαμε ότι ένα μπλε κραγιόν δεν το φοράς για να δείξεις όμορφη, το φοράς για να δηλώσεις κάτι στον κόσμο, και αν σε εκφράζει το μπλε κραγιόν καλώς και το φοράς και καλώς και το στηρίζεις. Και πράγματι η κοπέλα αυτή, επειδή ήταν πάρα πολύ όμορφη και πάρα πολύ νέα και πάρα πολύ δυναμική, το μπλε κραγιόν τής πήγαινε καταπληκτικά. Το υιοθέτησε και χαίρομαι πάρα πολύ που την είδα να το χρησιμοποιεί μέσα στην τάξη μου. Ήταν η ευκαιρία της να δηλώσει το πόσο πανκ και πόσο δυναμική είναι. Όσον αφορά τα υπόλοιπα κορίτσια, που οι πιο πολλές ήταν πιο φυσικές και αυτό που θέλουμε όλες οι κοπέλες για την εξωτερική μας εμφάνιση, ήτανε και αυτές, από ό,τι είπανε, η ευκαιρία τους να μην εξαρτώνται πλέον πλήρως από κοπέλες που είναι πωλήτριες και που η δουλειά τους είναι αυτή αλλά ενδεχομένως να τους έπειθαν για πράγματα που δεν τα ήξεραν, ενώ πλέον ήταν σε θέση να υπερασπιστούν τη γνώμη τους και να πουν ότι «ΟΚ, καταλαβαίνω, απλά εγώ θέλω αυτό το συγκεκριμένο». Και επίσης, μου είπαν ότι ήταν μία πολύ καλή ευκαιρία να βάφονται πλέον μόνες τους χωρίς να τους αγγίξει το πρόσωπο κάποιος τρίτος, που δεν είναι πάντα ευχάριστο.

Όταν αυτό το εγχείρημα ήρθε στο τέλος του, έμαθαν αυτές οι γυναίκες να βάφονται, κάνατε κάποια παρουσίαση και σε άλλον κόσμο; Πώς ήταν;

Λοιπόν, στο τέλος του μαθήματος ήμασταν —ήταν οι κοπέλες, δηλαδή, γιατί μόνες τους το κατάφεραν, με καθοδήγηση μεν αλλά μόνες του το κατάφεραν— σε θέση να εφαρμόσουν ένα [00:30:00]πλήρες μακιγιάζ στο πρόσωπό τους, στα μέτρα τους και ανάλογα με την ανατομία του προσώπου τους όπως ήθελαν εκείνες. Σίγουρα ήθελαν εξάσκηση, όπως όλοι μας θέλουμε εξάσκηση και γινόμαστε καλύτεροι με τον καιρό, ήταν όμως πάρα πολύ έτοιμες να εφαρμόσουν ένα μακιγιάζ και να βγουν έξω με ένα πλήρες και εναρμονισμένο χρωματολογικά και τεχνικά μακιγιάζ, και αυτό τις χαροποιούσε πάρα, πάρα πολύ. Και εννοείται η καθεμία, εφόσον είχε τη βάση της μέσα στο μάθημα, και μετά το πέρας των μαθημάτων μπορούσε να το εξελίξει και να το πάει όπου θέλει. Δεν κάναμε κάποια παρουσίαση, όχι. Τραβήξαμε κάποιες φωτογραφίες για να δω εγώ τη διαφορά από το πού ξεκινήσαμε και πώς καταλήξαμε. Ήταν θεαματική η διαφορά στην αρχή και στο τέλος των μαθημάτων, κάτι το οποίο ήταν και ο σκοπός μας. Και ο σκοπός επετεύχθη, οπότε ήμασταν πάρα πολύ χαρούμενες όλες. Η αλήθεια είναι ότι το εγχείρημα αυτό τράβηξε το ενδιαφέρον κάποιων διαδικτυακών εκπομπών και γενικά εγχειρημάτων εθελοντικών, όπως είναι, για παράδειγμα, το TEDx —δεν ξέρω αν κάνει να πω το όνομα—, όπως είναι για παράδειγμα το TEDx του ΑΠΘ στη Θεσσαλονίκη, που άτομα συνομήλικά μας αντιλήφθηκαν —επειδή το TEDx είναι φτιαγμένο από φοιτητές στο ΑΠΘ, άτομα της δικής μας ηλικίας— το ρηξικέλευθο του εγχειρήματος και αποφάσισαν ότι πρέπει να το μάθει και το ευρύτερο κοινό, κάτι το οποίο ήταν πάρα πολύ κολακευτικό και τους ευχαριστώ κι αυτούς πάρα πολύ. Οπότε, η μία διαδικτυακή εκπομπή η οποία ενδιαφέρθηκε μας έδωσε την τεράστια ευκαιρία να γίνει αυτό γνωστό στον υπόλοιπο κόσμο και να δούνε και άλλοι άνθρωποι, πρώτον, τι μπορεί να κάνει ένα άτομο το οποίο έχει προβλήματα όρασης, που είναι πάρα πολλά τα πράγματα που μπορεί να κάνει. Να σημειώσουμε ότι οι κοπέλες που συνεργάστηκαν μαζί μου ήταν αθλήτριες, ήτανε κοπέλες που ζουν τη ζωή τους στο έπακρο. Κάνουν ταξίδια που εγώ δεν θα κάνω ποτέ στη ζωή μου, κάνουν αθλήματα που εγώ δεν έχω καταφέρει να κάνω ποτέ. Έχουνε υπέροχες ζωές γεμάτες με αδρεναλίνη και νέα πράγματα που μαθαίνουν. Κάνουν χορό, φτιάχνουν κοσμήματα, μαθαίνουν καινούργια πράγματα, οπότε είναι κοπέλες μέσα στην αδρεναλίνη. Τι με ρώτησες;

Στο τέλος αυτού του εγχειρήματος…

Α, ναι. Για το ενδιαφέρον που τραβήξαμε… Λοιπόν, είχαμε την ευκαιρία να μιλήσουμε στον κόσμο και να ακουστεί η φωνή μας και οι κοπέλες αυτές σαν άτομα τα οποία είναι μη βλέποντα. Και ήτανε μια φωνή ότι «Είμαστε εδώ και κάνουμε ό,τι θέλουμε σε αυτή τη ζωή», ήταν και μια δικαίωση για το δικό μας το επάγγελμα, της αισθητικής. Πρέπει να το πω και αυτό, διότι είναι ένα επάγγελμα το οποίο στην Ελλάδα είναι ακόμη λίγο παρεξηγημένο και ακόμη βρισκόμαστε στη θέση να υπερασπιζόμαστε τις επιλογές μας που ακολουθούμε. Ήταν μια απάντηση για αυτούς που θεωρούν ότι η αισθητική είναι μόνο φρύδια και νύχια και βλεφαρίδες. Δεν είναι καθόλου έτσι. Είναι μία επιστήμη, είναι μία τέχνη, είναι μία κοινωνική προσπάθεια, η οποία είναι απ’ τα λίγα επαγγέλματα που τα έχουν και τα τρία σε ίσο βαθμό, και έτσι πρέπει να αντιμετωπίζεται, ως τέχνη και επιστήμη. Μας δόθηκε, λοιπόν, η ευκαιρία ως αισθητικοί να ανοίξουμε και εμείς ένα παράθυρο και να φωνάξουμε στον κόσμο ότι είμαστε κάτι πολύ παραπάνω πέρα από την εξωτερική εμφάνιση. Μπορούμε να αλλάξουμε την ψυχολογία ενός ανθρώπου, μπορούμε να αλλάξουμε την καθημερινότητα ενός ανθρώπου. Από τα χέρια μας φεύγουν οι άνθρωποι πολύ καλύτερα επικοινωνιακά με τον εαυτό τους. Οπότε, ήτανε για όλους μια δικαίωση και μία ευκαιρία να μιλήσουμε στον κόσμο και να πούμε «Ακούστε μας γιατί έχουμε πράγματα να πούμε». Όπως και το TEDx, το οποίο πάλι είναι μία εκπληκτική διαδικασία για όποιον τη ζει και για όποιον παρίσταται για να την παρακολουθήσει. Νιώθω πολύ κολακευμένη που μέσα στους πολύ σημαντικούς ομιλητές που είχαμε εκείνη τη χρονιά —και κάθε χρονιά, αλλά εγώ θα μιλήσω για εκείνη τη χρονιά— υπήρχε και το δικό μας εγχείρημα και πάλι ακουστήκαμε και πάλι είχαμε την ευκαιρία να μιλήσουμε για αυτό. Έστω και ένας να άρχισε να σκέφτεται διαφορετικά το μακιγιάζ, διαφορετικά τα άτομα με αναπηρία και διαφορετικά την αισθητική σαν επάγγελμα, πετύχαμε τον σκοπό μας και είμαστε πάρα πολύ ευχαριστημένοι. Παρουσίαση, λοιπόν, δεν έγινε, για να απαντήσω στην ερώτησή σου, αλλά όλη αυτή η δημοφιλία που απέκτησε το εγχείρημα μάς έδωσε μία τεράσ[00:35:00]τια ευκαιρία σε όλους μας να ακουστούμε προς τα έξω.

Πάρα πολύ ωραία.

Λοιπόν, τώρα, πώς ξεκίνησε όλο αυτό σαν ιδέα: Με τη μητέρα μου γενικά μιλάμε πάρα πολύ και έχω την τύχη να έχω μία μητέρα η οποία έχει ιδιαίτερα υψηλό δείκτη συναισθηματικής νοημοσύνης και μπορούμε να κάνουμε συζητήσεις μαζί της πολύ συγκεκριμένες και με πολύ μεγάλη έμφαση στα συναισθήματα των άλλων. Είναι μεγάλο πράγμα αυτό που λέω, να μπορεί κάποιος να νιώσει τα συναισθήματα του άλλου. Ήμασταν, λοιπόν, μια μέρα στον καναπέ χαλαρά και κάπως μιλούσαμε για καταστάσεις που μία γυναίκα με καρκίνο, η οποία είχε χάσει τα μαλλάκια της, τα φρύδια της και τις βλεφαρίδες της —που είναι όλα πολύ σημαντικά στοιχεία για μία γυναίκα, να το πούμε και αυτό—, θέλει, έχει την επιθυμία να ξαναδεί τον εαυτό της όπως ήτανε, παρόλο το πρόβλημα υγείας που έχει να δει ξανά το χρώμα της υγείας στα μάγουλα της, να δει ξανά καλοσχηματισμένα φρύδια, να δει ξανά όμορφα μάτια, ζωντανά. Οπότε, μου έλεγε πόσο σημαντικό είναι και πώς μπορώ να το περάσω μέσα από την αισθητική, ότι και αυτές οι γυναίκες χαίρουν περιποίησης και πόσο σημαντικές είναι για αυτές το δικό μας επάγγελμα. Και έτσι όπως μιλούσαμε ήρθε η δική μου σκέψη σε γυναίκες οι οποίες έχουν προβλήματα όρασης και δεν μπορούν να δουν τον εαυτό του στον καθρέφτη, διότι η μητέρα μου έλεγε ότι οι γυναίκες με καρκίνο θέλουν να δουν τον εαυτό του στον καθρέφτη να είναι ξανά ζωντανές και όμορφες. Και εγώ σκέφτηκα γυναίκες που δεν μπορούν να δουν τον εαυτό του στον καθρέφτη πια, ή εκ γενετής ή με τα χρόνια. Και έτσι, μας γεννήθηκε η ιδέα από κοινού, αλλά ας πούμε ότι ήταν το έναυσμα αυτή η συζήτηση. Η μητέρα μου ήταν αυτή που μου είπε «Αυτό που είπες τώρα πάρ’ το και καν’ το πτυχιακή», γιατί είναι μια γυναίκα η οποία είναι πολύ μορφωμένη και έχει βγάλει δύο πανεπιστήμια και εξακολουθεί ακόμη να εκπαιδεύεται και είχε την εμπειρία να μου πει ότι «Μπορείς αυτό που είπες να το πάρεις να το κάνεις πτυχιακή», γιατί από μόνη μου δεν το ήξερα. Θεώρησα ότι την πτυχιακή θα μας την προτείνουν οι καθηγητές ή θα είναι ένα θέμα κοινό που έχει να κάνει με τη δουλειά μας, όπως είναι η ακμή, όπως είναι οι θεραπείες προσώπου ή σώματος, κάτι τέτοιο, τέλος πάντων, που ασχολούνται όλοι με αυτό. Οπότε, ήταν δική της ιδέα να γίνει πτυχιακή αυτό το εγχείρημα και μαζί το αναπτύξαμε και μου είπε ότι «Ξέρεις τι; Υπάρχει εθελοντισμός που μπορείς να γραφτείς». Ας πούμε ότι η ιδέα από κοινού, δική μου σκέψη αλλά στην υλοποίησή της βοήθησε πάρα πολύ και εκείνη η συζήτηση, φυσικά, που είχαμε. Η σκέψη μου πήγε κατευθείαν στις γυναίκες που είναι τυφλές, διότι και εγώ έχω από πολύ μικρή πολύ υψηλή μυωπία. Δηλαδή, από 7 χρόνων ξεκίνησα, πολύ χαλαρά, όπως ξεκινάνε τα παιδάκια —αν και ήμουν αρκετά μικρή σε ηλικία—, με λίγους βαθμούς, και κάποια στιγμή έφτασε σε ένα peak η μυωπία μου, όπου στο Γυμνάσιο ανέβηκε πάρα πολύ μέσα σε ένα καλοκαίρι και μετά άρχισε να μεγαλώνει όλο και περισσότερο, φτάνοντας τώρα που είμαι 25 χρονών στους 10 βαθμούς, όταν το ‘18 που έγινε αυτό το εγχείρημα ήμουν στους 9,50 βαθμούς. Οπότε, μέχρι τα 22 είχα αναπτύξει 9,50 βαθμούς μυωπία, πράγμα το οποίο ήταν πάρα πολύ δύσκολο. Με περιόριζε πάρα πολύ στην καθημερινότητά μου. Έχω την ευλογία να αντέχουν τα μάτια μου τους φακούς μυωπίας, τους φακούς επαφής και να είναι ιδιαίτερα συνεργάσιμα τα μάτια μου σε αυτή τη διαδικασία —διότι δεν είναι όλα τα μάτια τόσο συνεργάσιμα—, οπότε για μένα ευτυχώς υπήρχε λύση. Παρόλα αυτά, επειδή ένα πολύ μεγάλο κομμάτι της ημέρας μου το περνούσα φορώντας γυαλιά, ήτανε πάρα πολύ δεσμευτικό, γιατί έχω να δηλώσω ότι ένα άτομο το οποίο έχει 9,50 βαθμούς μυωπία έχει αναγκαστικά και πάρα πολύ βαριά γυαλιά στο κεφάλι του πάνω. Τα γυαλιά μου είναι πάρα πολύ βαριά, οι φακοί είναι πολύ μεγάλοι, αλλά το αισθητικό κομμάτι δεν με αφορά διότι ευτυχώς τώρα μπορώ να φοράω φακούς. Στο σχολείο δεν μπορούσα να φοράω φακούς γιατί ήτανε δύσκολο το σχολείο για να φοράς φακούς, μικρόβια παντού κτλ. κτλ., πιάναμε πράγματα… Δεν το συνήθιζα. Μέχρι, όμως, το πανεπιστήμιο… Στο πανεπιστήμιο πήγαινα με τα γυαλιά και μόνο στις εξόδους φορούσα φακούς επαφής. Τα γυαλιά ήταν πάρα πολύ δύσκολα και το λέω γιατί ήταν τεράστιο μέρος της καθημερινότητάς μου. Δυστυχώς δεν μπορούσα να φοράω φακούς για πολλές ώρες λόγω της δουλειάς που έκανα. Ήμουν αναγκασμένη να σηκώνω όλους τους μύες του προσώπου μου και τα αυτιά μου μαζί για να μπορέσει το πρόσωπό μου να συγκρατήσει τα γυαλιά. Τα γυαλιά μου είναι πανάκριβα διότι οι βαθμοί αυτής της μυωπίας… Όσο αυξάνονται οι βαθμοί ανεβαίνει και το κόστος, οπότε έτρεμα μήπως πέσουν και σπάσουν.[00:40:00] Και εκτός ότι είναι πολύ μεγάλο το κόστος, ήταν και πάρα πολύ μεγάλο το διάστημα που θα έπρεπε να μείνω χωρίς γυαλιά μέχρι να ξαναφτιαχτούν τέτοιο βαθμοί σε τέτοια γυαλιά. Οπότε, ήταν ένας καθημερινός φόβος για μένα. Με το που έσκυβα το κεφάλι, επειδή είναι όντως βαριά, είχαν την τάση να γλιστράνε και, αν δεν πρόσεχα, μπορεί και να έπεφταν κιόλας τελείως. Ήταν κάτι πάρα πολύ δεσμευτικό. Και δυστυχώς η δική μου δουλειά έχει πάντα σκυμμένο το κεφάλι. Πάντα δουλεύουμε με σκυμμένο κεφάλι, με τον πελάτη από κάτω. Οπότε, ήμουν καταδικασμένη ή να δουλεύει το ένα μου χέρι και το άλλο να στηρίζει τα γυαλιά μου ή θα έπρεπε να σηκώνω όλους τους μύες του προσώπου μου και αυτό μέσα στη μέρα θα πάρα πολύ ενοχλητικό και πονούσε όλο μου το κεφάλι μετά. Ήταν πολύ δύσκολο. Το καλό νέο είναι ότι υπάρχουν λύσεις πια για άτομα σαν και μένα που έχουν τόσο υψηλό βαθμό μυωπίας. Είναι οι εγχειρήσεις που γίνονται και έχω μπει στη διαδικασία να το διορθώσω. Μέχρι τότε, όμως, και αυτή η διαδικασία ακόμη είναι πολύ δύσκολη και τα άτομα τα οποία έχουν τόσο υψηλή μυωπία έχουνε και πάρα πολύ μεγάλη δυσκολία στη ζωή τους γενικά. Όταν δεν φοράμε τα γυαλιά μας μας είναι πάρα πολύ δύσκολο να είμαστε παραγωγικοί στην καθημερινότητά μας. Δεν μπορώ να πλύνω εύκολα τα πιάτα στο σπίτι μου, δεν μπορώ να κάνω δουλειές φορώντας τα γυαλιά μου, γιατί είναι πολύ βαριά, και δεν μπορώ να τα κάνω και μη φορώντας τα γυαλιά μου, γιατί δεν ξεχωρίζω τίποτα με τους 9,50 βαθμούς. Για παράδειγμα, όταν είμαστε σε μία απόσταση που ένας φυσιολογικός άνθρωπος βλέπει λεπτομέρειες, εμείς αυτό που βλέπουμε με τόσο ψηλή μυωπία είναι μία μάζα. Δεν ξεχωρίζουμε σχεδόν ούτε τα κιλά ενός ανθρώπου. Δηλαδή, δεν μπορούμε να καταλάβουμε ακριβώς τι βλέπουμε μπροστά μας. Αν τα μαλλιά είναι ξανθά η ανοιχτά, δεν ξεχωρίζουμε ούτε τα μαλλιά, δηλαδή μόνο χρωματικά μπορούμε να ξεχωρίσουμε μαλλί και δέρμα. Εννοείται ότι δεν βλέπουμε καμία λεπτομέρεια. Ενδεχομένως να μπορούμε να δούμε κάτι πολύ έντονο χρωματικά, αλλά αν κάποιος μάς πλησιάσει δεν μπορούμε να τον δούμε. Έχει τύχει να περπατήσω χωρίς γυαλιά στο δρόμο, και αυτό, επειδή κοιτούσα συνέχεια κάτω —δεν μπορούσα να δω ίσια—, έβλεπα μέχρι τρία πλακάκια μακριά μου στο δρόμο. Δεν έβλεπα παρακάτω. Είναι δύσκολο. Νομίζω ότι σε τόσο υψηλή μυωπία —τώρα μεγάλη κουβέντα θα πω— αυτό που μας ξεχωρίζει από άτομα τα οποία έχουν μερική απώλεια όρασης είναι τα γυαλιά μας, τα οποία γυαλιά μας είναι και πάρα πολύ δυσλειτουργικά στην καθημερινότητα. Αυτό. Οπότε, λοιπόν, η ιδέα αυτή μου ήρθε επειδή έχω μια ιδιαίτερη ευαισθησία στο συγκεκριμένο θέμα που αφορά το προβλήματα όρασης. Είναι κάτι το οποίο το περνάω και εγώ. Ευτυχώς για άτομα με μυωπία, όσο υψηλή και να είναι —σχεδόν—, υπάρχει λύση πλέον, αλλά τα άτομα που είναι μη βλέποντα ή τα άτομα τα οποία η όρασή τους εξασθενεί πολύ με τα χρόνια, δυστυχώς για τα άτομα αυτά δεν υπάρχει κάποια λύση προς το παρόν και πρέπει να βοηθηθούν με κάποιον άλλο τρόπο με το να ανεξαρτητοποιούνται όσο το δυνατό περισσότερο γίνεται. Κάπου εδώ να πω ότι αυτό το δέσιμο το ιδιαίτερο που έχω με τους μη βλέποντες ανθρώπους λόγω της δικής μου κατάστασης το έχω και με τα ζώα που αντιμετωπίζουν το ίδιο πρόβλημα. Στην οικογένειά μας έχουμε υιοθετήσει τέσσερις γάτες σε ένα διαμέρισμα —είμαστε πλέον πιο πολλές γάτες παρά άνθρωποι μέσα στο σπίτι—, απ’ τις όποιες γάτες οι δύο από αυτές έχουν ολική απώλεια όρασης. Είναι δύο γατούλες υπέροχες, γουργουριστές, τρυφερές, που δεν κάνουν ζημιές και είναι δύο πλάσματα τα οποία είναι πολύ ξεχωριστά. Λειτουργούν πολύ με το συναίσθημα και με την αφή, με κουτουλιές, με χάδια, με γουργουρητά. Είναι ήσυχα πλάσματα. Και τοποθετούμαι σε αυτό το θέμα διότι στην Ελλάδα ακόμη το έχουμε αυτό το πρόβλημα —είναι πρόβλημα πια—, να θέλουμε το ζωάκι το οποίο υιοθετούμε και το κάνουμε μέλος της οικογένειάς μας να είναι αρτιμελές. Και το ακόμη πιο δυσλειτουργικό στην κοινωνία είναι ότι θέλουμε εκτός από αρτιμελές να είναι και πάρα πολύ όμορφο, να είναι ράτσας, να είναι όλο άσπρο ή όλο μαύρο ή όλο γκρι, με πολύ πράσινα μάτια, κάτι το οποίο δυστυχώς μας στερεί την ομορφιά του να έχουμε ένα τέτοιο πλάσμα κοντά μας. Κάνω, λοιπόν, μία πρόταση λέγοντας ότι μία γάτα ή ένας σκύλος που έχουν προβλήματα και δεν είναι αρτιμελή δεν υστερούν σε τίποτα από ένα ζώο το οποίο είναι αρτιμελές ή είναι ράτσας ή είναι πανέμορφο, γιατί είναι πολύ τρυφερά πλασματάκια και καλό είναι να αρχίσουμε να επιλέγουμε και τέτοια μέλη στην οικογένειά μας πια. Είμαστε 2021 προς ‘22. Τα άτομα που διαλέγουμε να μπουν στην οικογένειά μας δε[00:45:00]ν χρειάζεται να είναι όμορφα και αρτιμελή και οτιδήποτε άλλο. Επίσης, η όραση είναι μία αίσθηση που οι γάτες και νομίζω και οι σκύλοι δεν την έχουν τόσο πολύ ανάγκη όσο πιστεύουμε. Είναι η αίσθηση που χρειάζεται λιγότερο από όλα στα ζώα, από ό,τι διαβάζω και από ό,τι βλέπω και στην καθημερινότητά μας. Οπότε, αυτά τα ζώα έχουν να σου δώσουν μόνο αγάπη. Δεν κάνουν και ζημιές, είναι πολύ ήσυχα και θα ομορφύνουν τη ζωή σου όπως και να έχει. Αυτές τις γάτες αποφασίσαμε να τις υιοθετήσουμε. Τις είδαμε και τις δύο στο Facebook. Τα καλά του Facebook είναι αυτά. Τις είδαμε σε δημοσιεύσεις που είχαν κρατήσει αρκετό καιρό, της αναδημοσίευαν πολύ καιρό, διότι ψάχναν υιοθεσία για αυτά τα δύο γατάκια, που τα πήραμε με διαφορά ενάμιση έτους, αν θυμάμαι καλά, ή ενός έτους, και δεν βρίσκανε σπίτι, ενώ τα πολύ όμορφα και τα πολύ ελκυστικά ζωάκια βρίσκουν απευθείας σπίτι. Τα συγκεκριμένα δύο δεν έβρισκαν εύκολα. Και η μητέρα μου πάλι, που είναι ο στυλοβάτης του σπιτιού και αν πει κάτι θα γίνει ή αν δεν πει κάτι δεν θα γίνει, αποφάσισε ότι, αν αυτά τα γατάκια δεν τα πάρουμε εμείς, δεν θα τα πάρει κανένας. Και είναι πολύ ειλικρινές αυτό που λέει αλλά είναι και πολύ στενάχωρο. Οπότε, αποφασίσαμε να τα υιοθετήσουμε ελλείψει άλλων υιοθεσιών. Για αυτό και είναι καλό να αρχίσουμε να υιοθετούμε ζώα γενικά, ζώα αδέσποτα επίσης και ζώα αδέσποτα τα οποία δεν είναι αρτιμελή ακόμη παραπάνω.

Τι όμορφα πράγματα!

Καλά δεν είναι;

Θέλεις να πούμε κάτι τελευταίο πριν κλείσουμε;

Αυτό που θέλω να πω γενικά και το σκέφτομαι τα τελευταία χρόνια είναι ότι —είναι μια προσωπική επιθυμία— θέλω ο κόσμος να αρχίσει να σκέφτεται πιο ευρεία, να μην κλείνουμε τη σκέψη μας στο ότι η αισθητική είναι νύχια και μαλλιά, γιατί δεν είναι. Η αισθητική είναι τέχνη και επιστήμη. Θέλω να μην κλείνουμε τον εαυτό μας στο ότι το μακιγιάζ είναι μόνο για ανθρώπους που βλέπουν. Όχι, το μακιγιάζ είναι για όλους. Και σίγουρα δεν είναι μόνο για γυναίκες. Είναι και για άντρες. Θέλω να εστιάσουμε στο ότι όταν έχουμε εμείς ένα πρόβλημα μπορούμε αυτό το πρόβλημα να το ξεπεράσουμε και να κάνουμε άλλους ανθρώπους να βρουν τη δύναμη τους μέσα απ’ αυτό με το να προσφέρουμε τις λύσεις που βρίσκουμε ως εθελοντική δράση. Θέλω κάπως —είναι προσωπική μου επιθυμία αυτή—ο κόσμος να διευρύνει τη σκέψη του, να σταματήσει να σκέφτεται σε κουτιά, να αρχίσει να πράττει εθελοντικά, να αρχίσει να σκέφτεται πέρα από τα τετριμμένα και αυτά που έχουμε στο μυαλό μας και να μπαίνει στη διαδικασία να δέχεται και το διαφορετικό και το τετριμμένο. Δηλαδή, το ότι μία γυναίκα έχει ανάγκη να βαφτεί για να νιώθει όμορφη… Μπορεί κάποιες να λέμε ότι «Όχι. Εμείς το κάνουμε για μας και δεν το κάνουμε για να νιώθουμε όμορφες, το κάνουμε για να νιώθουμε όμορφα εμείς με τον εαυτό μας». Πάλι, να διευρύνουμε τη σκέψη μας, Μία γυναίκα ή ένας άντρας έχει δικαίωμα να νιώθει ανασφάλεια με τον εαυτό του και να βάφεται. Είναι ΟΚ, είναι όλα εντάξει, είναι όλα σωστά. Ό,τι νιώθουμε είναι σωστό. Αν ένας άντρας θέλει να βαφτεί είναι σωστό, αν μία γυναίκα θέλει να βαφτεί για να καλύψει τις ατέλειες που έχει είναι σωστό, αν θέλει να βαφτεί πολύ είναι σωστό, αν θέλει να μη βαφτεί καθόλου είναι σωστό. Είναι όλα σωστά. Διευρύνετε τις σκέψεις σας και ανοίξτε την ψυχή σας και την καρδιά σας για αυτούς που έχουν επιλέξει να ζήσουν με τον τρόπο που έχουν επιλέξει να ζήσουν.

Τέλεια. Ευχαριστούμε πάρα πολύ!

Εγώ ευχαριστώ, εγώ ευχαριστώ.